Παρασκευή, Ιουνίου 17, 2005
ΟΙ ΜΥΘΟΙ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟ ΚΡΑΤΟΣ
από την εφημερίδα ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ,
15.6.2005
σελ. 3
Πώς μετριέται η αποτελεσματικότητα των μηχανισμών του κράτους σε σχέση με την κοινωνική μέριμνα, την πρόνοια και την προστασία των πολιτών του; Πόσο δωρεάν, επιδοτούμενο ή ποσοστιαία αυξανόμενο, αν πρόκειται για μισθό και σύνταξη, βαφτίζεται το «παρεχόμενο» από το κράτος;
Για παράδειγμα, μια φορά κι έναν καιρό είχαμε δωρεάν Παιδεία. Καρφί δεν κάηκε κανενός αν αυτό το δωρεάν σήμαινε ότι από τα τότε Ελληνόπουλα που μπορούσαν να πάνε δημοτικό γυμνάσιο και μετά πανεπιστήμιο είναι ζήτημα αν τα μισά τελείωναν την τρίτη γυμνασίου λόγω οικονομικών προβλημάτων της οικογένειας τους ή της έλλειψης σχολείων κοντά στα σπίτια τους. «Δωρεάν» λέγανε τότε και καθάριζαν. «Δωρεάν» λένε και σήμερα που η κατάσταση έχει βελτιωθεί θεαματικά σε σχέση με τους πατεράδες και τους παππούδες μας. Μόνο που σήμερα η συντριπτική πλειοψηφία των γονιών πληρώνει από πολύ νωρίς, συχνά από το γυμνάσιο για την ενίσχυση στα μαθήματα, πληρώνει για τα φροντιστήρια, προκειμένου να περάσει το παιδί στο πανεπιστήμιο και πληρώνει για να σπουδάσει το παιδί στο πανεπιστήμιο αν περάσει σε άλλη πόλη.
Πάμε λίγο σε μισθούς και συντάξεις. Τόση αύξηση στους χαμηλοσυνταξιούχους της τάδε κατηγορίας, τόση αύξηση στους χαμηλόμισθους της δείνα κατηγορίας, τόσο το ένα επίδομα τόσο το άλλο αναδρομικό.
Κι έχουμε μια στρατιά εκατοντάδων χιλιάδων ανθρώπων που ζουν κάτω από τα όρια της φτώχειας ή ακριβώς στα όρια. Τι νομίζετε πως θα συμβεί σ' αυτούς τους ανθρώπους αν βρεθούν αύριο τα χρήματα και πάρουν 10%-20% αύξηση στους γλίσχρους μισθούς και συντάξεις τους; Θα ανακουφιστούν έστω και λίγο. Σωστά, αλλά πόσο θα ανακουφιζόντουσαν αν αντί για τα 50 ευρώ το μήνα που θα έπαιρναν δεν χρειαζόταν να πληρώνουν φροντιστήρια, συμμετοχή στα φάρμακα, εισιτήριο στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, ολόκληρο το λογαριασμό σε ρεύμα, τηλέφωνο, πετρέλαιο θέρμανσης κ.λ.π. Και στους κυριολεκτικά πενόμενους να προβλέπεται και στέγη. Όμως αυτό που πραγματικά παρέχει το μοντέλο του παρ' ημίν κοινωνικού κράτους είναι η μαύρη μαυρίλα για τους μη έχοντες στον ήλιο μοίρα, τους μακροχρόνια ανέργους, τους ανάπηρους, τους άρρωστους, τις εγκαταλελειμμένες γυναίκες με παιδιά, χωρίς δουλειά και σπίτι κ.ά., καθώς οι πόροι μοιράζονται ή κατασπαταλώντας για ν' ακριβολογούμε, στα πέντε σημεία του ορίζοντα λες και έχουνε λυθεί τα μείζονα και μεριμνούμε για τα ελάσσονα.
Αντί να επικεντρωθεί η κρατική στήριξη στο αληθινό περιθώριο ώστε να εξαλειφθεί σταδιακά το κοντέινερ του ασθενούς σεισμόπληκτου κι η τρώγλη της γιαγιάς με το εγγονάκι της και την ψυχασθενή κόρη, να τελειώσει το μεροκάματο του παιδιού με τα λουλούδια και του παιδιού στη βιοτεχνία, να στηριχθεί πολύπλευρα ο βιοπαλαιστής, ο αγρότης, ο εργάτης που μένει με τα παιδιά του στο νοίκι και πασχίζει πραγματικά να τα βγάλει πέρα, στηρίζεται κάθε καρυδιάς καρύδι εν ονόματι του κοινωνικού κράτους.
Αυτή η τρομακτική κατασπατάληση πόρων χωρίς στόχευση, χωρίς δυναμική, χωρίς αποτέλεσμα εν τέλει πρέπει να τελειώνει. Καμία Ολυμπιακή Αεροπορία κανένα χλιδάτο Ιδρυμα, καμία ΕΡΤ και καμία Εκκλησία δεν επιτρέπεται να απορροφά έστω κι ένα ευρώ, όταν έχουμε πολίτες σε απελπισία. Κι αυτά τα «κεκτημένα» που έχουν καταντήσει κωμωδία, να συνεκτιμηθούν κάποτε με ορθολογικό τρόπο αντί για βλακώδεις λαϊκίστικες πολιτικές.
Επίδομα λέει για το τρίτο παιδί στη μητέρα. Ε! Μαζί με τη γυναίκα που καθαρίζει το σπίτι το δικαιούται και το πήρε - αμήχανη ομολογουμένως - και η φίλη μου που δεν ξέρει τι έχει, αλλά απέκτησε και τρίτο μωρό! Πρόκειται για απίστευτες γελοιότητες που, όμως, έχουν σοβαρότατες επιπτώσεις στους πολίτες που χρειάζονται το κοινωνικό κράτος δίπλα τους. Κι αν πετύχει αυτή η κυβέρνηση έστω να βάλει σε κάποιο δρόμο αυτή την απαράδεκτη κατάσταση, θα έχει επιτελέσει πραγματικά μεγάλο κοινωνικό έργο.
Τετάρτη, Ιουνίου 15, 2005
Νέα blogs
http://edrana.blogspot.com/
Ψηφίδες [από τον κόσμο (όχι μόνο) των ΜΜΕ..]
http://webtesserae.blogspot.com/
καλή συνέχεια και στα δύο!!!
Μονιμότητα or not?
Αρθρα, αναλύσεις, απόψεις, θα παρατεθούν εδώ –ακόμη κι αν είναι αντικρουόμενες:
H διαστροφή στην «πάλη των τάξεων» του Στάμου Zούλα
H μονιμότητα έχει αιτία του Δημητρη Kαστριωτη
Δικαίωμα στη μονιμότητα; του Πάσχου Μανδραβέλη
Περί μονημότητος, περιπατητά. του Vrypan
Τρίτη, Ιουνίου 14, 2005
Περί μονιμότητας στο δημόσιο τομέα
Ακόμη και για του πλέον ανυποψίαστους αναγνώστες, ο βομβαρδισμός με «συμπεράσματα» τα οποία προκύπτουν από αναλύσεις στατιστικών υποθέσεων και δεδομένων, στερούνται βάθους.
Θα προτιμούσα να διάβαζα τις ερωτήσεις που τέθηκαν στο δείγμα της δημοσκόπησης και να γνώριζα το πλήθος του δείγματος με τα υπόλοιπα χαρακτηριστικά του. Να υποθέσω ότι αυτά τα διαθέτει ο δημοσιογράφος;
Είναι ευνόητο ότι ένας «αριστερός» δημόσιος υπάλληλος μπορεί να απαντήσει διαφορετικά από έναν «αριστερό» ελεύθερο επαγγελματία στο χώρο της διαφήμισης ή από έναν «αριστερό» εργάτη των κλωστοϋφαντουργίων στη Νάουσσα.
Χωρίς να ανοίγουμε τη συζήτηση του ποιος θεωρείται «αριστερός» στο έτος 2005.
Ο κ. Ζούλας γράφει:
«…και ο οποίος (δημοσιοϋπαλληλικός πληθυσμός), φυσικά, θα τάχθηκε καθολικά στην έρευνα υπέρ της διατηρήσεως του προνομίου του».
Θεωρώ την πρόταση ως υπόθεση χωρίς στήριγμα. Ειδικά το επίρρημα «καθολικά», είναι παραπλανητικό και αυθαίρετο. Θα είχε ενδιαφέρον αν η έρευνα παρείχε εξειδικευμένα στοιχεία από εργαζόμενους στο δημόσιο τομέα.
Το άρθρο παράγει περισσότερη θερμότητα, παρά φωτίζει την υπόθεση.
Παρατηρείται εδώ και λίγο καιρό, ξεκινώντας ίσως από την καλοσχεδιασμένη παγίδα της Πρωτομαγιάς, μια συντονισμένη προσπάθεια διαχωρισμού των υπαλλήλων στους δύο τομείς. Από τη μια μεριά βρίσκονται οι «τεμπέληδες» και «ευνοημένοι» του δημόσιου τομέα. Από την άλλη, οι «νυχθημερόν δραστήριοι», «τίμιοι» και «εργατικοί» υπάλληλοι του ιδιωτικού τομέα οι οποίοι αμείβονται με «ψίχουλα».
Η προσπάθεια έχει ως σκοπό της να δημιουργήσει αποκρουστικά στερεότυπα. Η υπερ-απλούστευση σκοπεύει να παραπλανήσει τους υπαλλήλους και να στρέψει τον έναν εναντίον του άλλου. Και μάλιστα να φτάσουμε στο σημείο να ζητούμε οι εργαζόμενοι να μειωθούν οι αποδοχές άλλων εργαζόμενων στο δημόσιο τομέα. Αντί να ζητούμε να ξεκινήσει μια γόνιμη συζήτηση για την ευελιξία του δημόσιου τομέα και την αύξηση της παραγωγικότητας των εργαζόμενων του. Αντί να στρωθεί ένα πλάνο παροχών μισθών αξιοπρέπειας, συνθηκών εργασίας που δεν θίγουν τον άνθρωπο και στον ιδιωτικό τομέα.
Αλήθεια, σε αυτή τη χώρα δεν υπάρχουν και οι ελεύθεροι επαγγελματίες; Οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες; Δεν έχουν λόγο οι μεγάλες εταιρίες; Δεν στοχεύουν να επενδύσουν στο αύριο ενός προσωπικού υψηλής εξειδίκευσης, υψηλά καταρτισμένου με καλές αποδοχές και κάλυψη των σύχρονων αναγκών του;
Υπάρχουν προβλήματα; Αναμφισβήτητα. Αλλά υπάρχουν σε όλους τους τομείς. Ρωτήστε όσους εργάζονται στην πλησιέστερή σας υπεραγορά. Ρωτήστε τους αν τους καταβάλλεται η υπερωριακή, υποχρεωτική υπερωρία.
Ρωτήστε αν ο δημόσιος υπάλληλος έχει την ευκαιρία επιμόρφωσης καθώς οφείλει να του παρέχει το κράτος. Ρωτήστε αν είναι ευχαριστημένος από το περιβάλλον εργασίας του και αν μπορεί να κάνει κάτι για να το αλλάξει.
Η ιδέα να παραχωρήσουμε τα πάντα και τους πάντες στον ιδιωτικό τομέα είναι ξεπερασμένη θατσερικού τύπου συνταγή την οποία δεν ακολουθεί πλέον κανείς στην Ευρώπη. Οι τάσεις είναι να αναγνωρίζονται ο ιδιαίτερος ρόλος του κράτους στην παροχή «αγαθών» προς την κοινωνία των πολιτών και η οικονομική συμπεριφορά του κράτους με στόχο τη μεγιστοποίηση της κοινής ωφέλειας. Χωρίς διακρίσεις, χωρίς καθυστερήσεις, χωρίς υστεροβουλία. Με θάρρος και ειλικρίνεια απέναντι στον ενημερωμένο πολίτη.
Τα λάθη του παρελθόντος, τα οποία και αιτίες και γονείς έχουν, δεν μπορούν να συνεχίσουν να είναι το ανάχωμα της ανύπαρκτης μέχρι χθες πολιτικής της συντηρητικής, και καθόλου φιλελεύθερης κυβέρνησης. Είναι καιρός να δει τον αντίπαλο στα μάτια. Ανοίγοντας τα μέτωπα. Και τα αυτιά της για να ακούσει όσα έχουν να πουν όλα τα συμβαλλόμενα μέρη.
Το ίδιο οφείλουν και οι καλά οχυρωμένοι συνδικαλιστές, δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.
Όσο για τους υπόλοιπους «απλούς έλληνες πολίτες», οφείλουμε να οργανωθούμε, ως συνυπεύθυνοι. Να συν-ομιλήσουμε και να συν-ακουσθούμε. Να συνεννοηθούμε βάσει των κοινών μας συμφερόντων. Η προκοπή της κοινωνίας πολιτών δεν μπορεί να βασίζεται στον αλληλοσπαραγμό, συνέπεια οργανωμένων συμφερόντων και διαμορφωτών κοινής γνώμης.
Και ένα άρθρο που μπορεί να προσθέσει στον προβληματισμό μας: "H μονιμότητα έχει αιτία", του Δημητρη Kαστριωτη.
Δευτέρα, Ιουνίου 13, 2005
Με ευρώ ή χωρίς ευρώ;
Γιατί επικρίνεται το ευρώ;
»Το γερμανικό περιοδικό Στερν είχε πρόσφατα στο εξώφυλλο του έναν γερμανικό αετό που πνιγόταν επειδή είχε καθίσει στο λαιμό του ένα ευρώ....
«Το ευρώ θα καταργηθεί μόνο αν υπάρξουν θεμελιώδεις πολιτικές αλλαγές στην Ευρώπη» είπε ο οικονομολόγος Τόμας Μάιερ.
«Τα τελευταία 50 χρόνια η Γερμανία είχε χαμηλότερο ρυθμό ανάπτυξης από την Ιταλία ή τη Γαλλία. Από αυτή την άποψη δεν έχει αλλάξει τίποτα» τονίζει ο κ.Στάινχερ.
Ανάσα στον Tρίτο Kόσμο
Λυτρωτική για εκατομμύρια ανθρώπους του Τρίτου Κόσμου θεωρείται η συμφωνία των πλουσιότερων χωρών του κόσμου να προχωρήσουν στην παραγραφή ποσού 40 δισ. δολαρίων από το χρέος φτωχών χωρών.
«H συμφωνία για το χρέος αποτελεί μια πολύ καλή είδηση για τους λαούς των 18 χωρών που θα ωφεληθούν άμεσα», ανακοίνωσε η ανθρωπιστική οργάνωση Action Aid. «Όμως δεν θα βοηθήσει ιδιαίτερα εκατομμύρια άλλους ανθρώπους σε τουλάχιστον άλλες 40 χώρες που χρειάζονται και αυτές συνολική παραγραφή των χρεών τους».
Περισσότερα:
ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΧΡΕΩΝ
Πρώτη μικρή νίκη κατά της φτώχειας
Μικρή ανάσα στον Τρίτο Κόσμο
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ: Η ομορφιά είναι (;) στο μέλλον
ΤΗ ΦΡΑΣΗ «αν γινόταν», βέβαια, τη θυμόμαστε όλοι, αφού έχουμε χάσει -με τον έναν ή τον άλλον τρόπο- την ευκαιρία. Καθόμαστε και χαζεύουμε την αθλιότητα και μας έρχονται στο μυαλό φλας μπακ από το μέλλον που δεν ήρθε ποτέ.
ΚΑΙ να πει κανείς ότι λείπει το άλλο μέλλον, αυτό που σίγουρα θα μας κάτσει στο σβέρκο; Δε λείπει, αλλά το σχεδιάζουμε με όρους παρελθόντος, μέχρι να γίνει κι αυτό μαγική εικόνα.
ΑΠΟ την Παλιά Παραλία κοιτάζεις προς τα πέρα και βλέπεις μια απλωμένη ευκαιρία. Το θαλάσσιο μέτωπο της Θεσσαλονίκης περιμένει τα νέα πάρκα του δήμου, περιμένει κάποια αξιοποίηση του Θερμαϊκού, περιμένει να γίνει ανάσα για μια πόλη που βράζει στο τσιμεντένιο της ζουμί.
ΤΗ ΔΡΑΣΗ, από την άλλη, που θέλει μια σύγχρονη πόλη να μεταμορφώνεται με σημαδιακές κατασκευές και να αλλάζει μορφή με κάπως μνημειακό τρόπο την αφήνουμε πάντα κατά μέρος.
ΚΡΙΝΟΜΑΣΤΕ κι απ' αυτό και από την τόλμη των αποφάσεων. Αλλά κυρίως κρινόμαστε από το πόσες ευκαιρίες μπορούμε να χάσουμε σε μια μονάχα ζωή. Και, δυστυχώς, το μέτρημα θα το κάνουν οι επόμενοι...
Του Τάσου Ρέτζιου
Αγγελιοφόρος 13/6/05
H φαντασίωση σαν πρώτη διαφημιστική ύλη
Aρχές Iουνίου παρουσιάστηκε από τον υπουργό Yγείας το «Σχέδιο Aρχών Διακήρυξης και Aυτοδέσμευσης», σχετικά με τη διαφήμιση των αλκοολούχων ποτών. Σύμφωνα λοιπόν με ένα από τα άρθρα, διαφημιστές και διαφημιζόμενοι οφείλουν να αποσυνδέσουν του λοιπού, στα σχετικά προπαγανδιστικά φιλμάκια που προβάλλονται στην τηλεόραση, την κατανάλωση αλκοόλ «από οποιαδήποτε ερωτική, κοινωνική και επαγγελματική επιτυχία». O στόχος είναι να μειωθεί η επίφοβα υψηλή κατανάλωση αλκοόλ από ανηλίκους. Oτι ο σκοπός είναι άγιος οφείλει να το αποδεχθεί ακόμα κι όποιος ξέρει απέξω και ανακατωτά τον Aνακρέοντα κι όλη την ποίηση που γράφτηκε κατά το παράδειγμά του..."
Ολόκληρο το άρθρο στις Yποθεσεις
The New Blacklist
"The Christian right has launched a series of boycotts and pressure campaigns aimed at corporate America -- and at its sponsorship of entertainment, programs and activities they don't like".
The New Blacklist
Γιατί ο Φιλελυθερισμός φλερτάρει με τη Θρησκεία;
Σάββατο, Ιουνίου 11, 2005
ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΚΤΗΣΗ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
To "OPEN" έλαβε και δημοσιεύει το παρακάτω άρθρο με το οποίο ανοίγει το διάλογο για τη Θεσσαλονίκη:
Στις 13 Ιανουαρίου του 1990 σε κείμενό μου στην εφημερίδα ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ έγραφα: Η Θεσσαλονίκη, αυτή η άλλη η διαφορετική πόλη, έπρεπε να ενοχοποιηθεί. “Έπρεπε η ανάλυση που ίσχυσε για την Αθήνα, για την ανάπτυξή της, να ισχύσει και για την πόλη μας… Η αποενοχοποίηση του Αθηναϊκού μοντέλου φαίνεται ότι πρέπει να περάσει μέσα από την ενοχοποίηση της δικής μας ανάπτυξης”.
Δεκαπέντε χρόνια μετά δυστυχώς για τον τόπο μας η ΕΝΟΧΗ αυτή εγκαταστάθηκε πλήρως! Την τελευταία δεκαετία στη χώρα μας ενοχοποιήθηκαν, κακοποιήθηκαν, συκοφαντήθηκαν ιδέες, αξίες, ιδανικά, έννοιες, λέξεις (1).
Απόψεις, πολιτικές, αναλύσεις, μορφωτικές προσπάθειες, όταν δεν λεηλατούνταν στο εσωτερικό του Ελληνικoύ γραφειοκρατικού, ¨Σοσιαλιστικού¨ μορφώματος , εξωστρακίζονταν ή έπιπταν εις το πυρ το εξώτερον. Η λεηλασία των ιδεών είναι η ¨καλύτερη¨ εκδοχή, παντελούς απουσίας και εξαφάνισης της Δημοκρατίας από την πολιτική ζωή.
Ο G.Bargel στο βιβλίο του – με τον παραπλανητικό για τους μορφωτικά υπανάπτυκτους τίτλο – ¨ΑΘΗΝΑ¨(2), υποστήριζε ότι η Θεσσαλονίκη από το Βυζάντιο μέχρι και την Τουρκοκρατία ήταν η κατ΄ εξοχήν Βαλκανική πόλη. Ο δε Ν. Σβορώνος (3) γράφει:¨Ο Λευκός Πύργος που οικοδομήθηκε τον 15ο αιώνα και χρησιμοποιήθηκε αργότερα στον χώρο του λιμανιού, θύμιζε τον πλούτο της Θεσσαλονίκης τον 18ο αιώνα¨. Μια απλή ιστορική ανάγνωση της περιοχής μας δείχνει ότι η Θεσσαλονίκη υπήρξε ένα αυτοδύναμο οικονομικό και κοινωνικό κέντρο σε μια περίοδο που είναι αδύνατη η συσσώρευση αγροτικού περιφερειακού πλεονάσματος.
Ο δικομματικός μονοκομματισμός όμως στην Ελλάδα επέλεξε την άλλη εκδοχή. Την εκδοχή της Θεσσαλονίκης ως μεταπρατικής πόλης (4) . Αυτή είναι η συμβολή πολιτικών και μορφωτικών υποκειμένων της πόλης μας, της χώρας μας, στην επιλογή του Αθηναϊκού εθνοκτόνου μοντέλου για την περιοχή μας. Πολιτικά και μορφωτικά υποκείμενα, ελίτ και διάδοχοι που δεν ανέγνωσαν την Ιστορία, αλλά την αγνόησαν συστηματικά επέλεξαν την ψευδοεξυγχρονιστική ανισορροπία της ανάπτυξης. Την ΑΝΑΠΤΥΞΗ της ΥΠΑΝΑΠΤΥΞΗΣ.
Μια βαθιά κοινωνική, δημογραφική, και οικονομική μελέτη του αναπτυξιακού δρομολογίου, όχι μόνο της πόλης μας, αλλά και των γύρω αναπτυξιακών κέντρων, αποδεικνύει ότι η Θεσσαλονίκη – σε αντίθεση με την Αθήνα – τουλάχιστον μέχρι το τέλος της δεκαετίας του ΄80 δεν αναπτύχθηκε ερημώνοντας την Νάουσα, την Έδεσσα, την Βέροια, τα Γιαννιτσά, τη Χαλκιδική, την Κατερίνη κλπ. Ούτε προκάλεσε ¨συνθήκες εθνικής αυτοκτονίας, αποδιάρθρωσης, προσφυγοποίησης των αυτόχθονων (5) . Δεν ενσωμάτωσε τους γύρω της, δεν έγινε πόλη-κράτος, δεν παραμορφώθηκε. Αντίθετα, από τη δεκαετία του ΄90 και μέχρι σήμερα, γίναμε μάρτυρες ¨Αθηνοποίησης¨ της Θεσσαλονίκης, μετατροπής της σε μια πόλη που ¨αναπαράγεται χωρίς να ολοκληρώνεται που- τελικά- αναπτύσσεται μέσα στον περιβαλλοντολογικό βιασμό και την παραμόρφωση¨(6). Είναι η δεκαετία που η χώρα μας, οι πόλεις και οι περιφέρειές τους, χάνουν το πλεονέκτημα του γεωοικονομικού, γεωιστορικού και γεωπολιτισμικού πλεονάσματος. Είναι η περίοδος που η Πρωτεύουσα γίνεται Χώρα (7).
Η μνήμη μαζί με την ταυτότητα, την ιστορία και την συνείδηση είναι σημεία ¨εκκίνησης για την ανάκτηση των πόλεών μας (8). Της Θεσσαλονίκης. Σήμερα, σε αντίθεση με το παρελθόν, έχουμε τον Έλληνα Gramsci. Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης με την τεράστια ιδεολογική, μορφωτική και πολιτική του συμβολή μας βοηθά να καταλάβουμε τη διαφορά ανάμεσα στον Βορρά και τον Νότο μας (9). Τα πολιτικά, ιδεολογικά και αισθητικά εφόδια υπάρχουν. Αν το 2000 μ.Χ. ευγνωμονούμε τους προγόνους μας για τον πολιτισμικό πλούτο που μας κληροδότησαν, είναι σίγουρο ότι το 4000 μ.Χ. οι απόγονοί μας είτε θα μας περιγελούν είτε θα προσπαθούν να καταλάβουν τι να είναι άραγε αυτές οι τσιμεντένιες κολώνες με τις τέσσερις σιδερένιες ¨αναμονές¨ στην κορυφή τους, που χάσκουν εδώ και κει στο δρόμο Θεσσαλονίκη-Κιλκίς! Είναι τα ¨μεταβιοτεχνικά¨ και ¨μεταβιομηχανικά¨ κατάλοιπα των διαφόρων ¨αναπτυξιακών¨ Νόμων των Πράσινων και των Μπλε που ένωσαν το Κιλκίς με την Θεσσαλονίκη με μια απέραντη κακογουστιά, καταστρέφοντας το τοπίο, τη γη, την παραγωγή. Έτσι, το έλος που οι πρόσφυγες από τον Πόντο, τη Θράκη και την Μικρά Ασία αποξήραναν με τα χέρια τους και μετέτρεψαν σε έναν εύφορο κάμπο, ξαναγίνεται έλος εγκαταλελειμμένων βιοτεχνιών και βιομηχανιών. Εκεί καλλιεργήθηκε τσιμέντο.
Οι εθνοκτόνες Ελληνικές Κυβερνήσεις, οι Έλληνες βιοτέχνες και βιομήχανοι ανακάλυψαν τον ¨Ιμπεριαλισμό¨. Την Βουλγαρία, την Αλβανία, τα Σκόπια, την Ρουμανία.
Το ίδιο τοπίο παντού΄ στο δρόμο για την Πέλλα, το Πολύκαστρο, την Χαλκηδόνα. Είναι πολύ δύσκολο να βρεις ¨καθαρή¨ ελιά στον κάμπο της Ορμύλιας και των Ν. Μουδανιών. Και είναι ακόμη πιο δύσκολο πια, να βρεις βιοτεχνίες στη Θεσσαλονίκη. Βιοτεχνίες ένδυσης, το καμάρι της πόλης, η ζωογόνος φλέβα του Βορρά.
¨Η ύπαιθρος ερημώνεται ή γίνεται ¨πόλις¨ και η πόλις γίνεται μη-πόλις, αντίπολις (10) . Η Άνω Πόλις της Θεσσαλονίκης θάφτηκε από την κάτω πόλη, την αντίπολη. Θάφτηκε κάτω από την ασχήμια του μεγαλύτερου και ατιμώρητου ποινικού αδικήματος που ίσχυσε και ισχύει ακόμα στην Ελλάδα (βλ. Κ.Καραμανλής, ο πρεσβύτερος). Την ΑΝΤΙΠΑΡΟΧΗ. Βασικός πυλώνας της αρχιτεκτονικής υπανάπτυξης. Στο Πανόραμα αντί για πεύκα φυτρώνει τσιμέντο. Στην Ανατολική Θεσσαλονίκη στα όμορφα ¨χωριουδάκια¨ του κόλπου, Περαία, Μπαχτσές, Ν. Μηχανιώνα, σε λίγα χρόνια θα χρειάζεται να γίνει εισαγωγή σταφυλιών για να γίνουν οι γιορτές του τσίπουρου που έχουν καθιερώσει οι Δήμαρχοι της περιοχής. Τα πεπόνια, τα καρπούζια, οι φακές της περιοχής, δεν υπάρχουν πια. Στην Επανομή χτίζουν πλέον δίπλα στον Βιότοπο. (Οι Έλληνες οικολόγοι απουσιάζουν, έχουν ένα μόνο στόχο, τους Έλληνες κυνηγούς).
Οι καλλιέργειες, ο τόπος υποχωρεί δίνοντας τη θέση τους σε κλώνους. Η Θεσσαλονίκη κλώνος της Αθήνας. Τα χωριά, οι πόλεις της περιοχής μας, κλώνοι της Θεσσαλονίκης. Οι άξονες των πόλεων κόπηκαν στη μέση. Οι ορίζοντες στεριανοί και θαλάσσιοι αφανίστηκαν (11). Όλα πια είναι απελπιστικά ίδια και άσχημα. Χωρίς μνήμη, ταυτότητα, αισθητική. Χωρίς τόπο, χωρίς σχέδιο. Νομίζω ότι ήρθε ο καιρός η πόλις, ο δήμος, το άστυ να συναντηθεί αρμονικά με τους αγρούς, με την παραγωγή, με την μνήμη. Οι επεκτάσεις των ρυθμιστικών σχεδίων αποτελούν εδώ και χρόνια τη μέγιστη πολεοδομική, αρχιτεκτονική και πολιτισμική βαρβαρότητα.
Η Ελλάδα έχει ανάγκη από νέες πόλεις, νέες περιφέρειες, νέα ανάπτυξη.
Μια σχολή ζωοτεχνίας στο Σοχό, τυροκομίας στη Δορκάδα, οινοποιίας στον Άγιο Παύλο Χαλκιδικής, ελαιουργίας στα Ν. Μουδανιά και δασοπονίας στη Μ. Παναγία Χαλκιδικής, θα ήταν μια καλή αρχή.
Μια νέα ΑΓΡΟΦΙΛΙΑ (12) θα πρέπει να πάρει πίσω το έδαφος που της ανήκει από τις πόλεις.
Οι δε πόλεις μπορούν να ¨ανακτήσουν τη χαμένη ιστορική, πολιτισμική, αρχιτεκτονική κληρονομιά και ταυτότητά τους, την ψυχή, το πνεύμα τους…..¨(13).
Θεσσαλονίκη 7/3/2005
ΣΤΕΛΙΟΣ ΒΙΚΟΠΟΥΛΟΣ
ΦΑΡΜΑΚΟΠΟΙΟΣ.
ΜΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
- Ομιλία Μ.Χαραλαμπίδη στη συνεδρίαση του Ε.Σ. της ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ- Θεσσαλονίκη 24/3/2002.
- G.Burgel ¨ΑΘΗΝΑ¨εκδ. Εξάντας 1976.
- Ν.Σβορώνος ¨Le commerce de Salonique au 18eme siecle.Paris pof.1956.
- Κ.Μοσκώφ ¨Τομή της μεταπρατικής πόλης¨ εκδ.Στοχαστής.
- Χ.Κηπουρός ¨ Η Ελληνική ανάπτυξη πρέπει να αρχίσει από την περιφέρεια. Εφ. Ελευθεροτυπία 31/12/87.
- Β.Χαστάογλου ¨Η σχέση πόλης-υπαίθρου στον Γκράμσι¨.Περιοδικό ¨Πόλη και Περιφέρεια¨Νο3. Ιανουάριος-Απρίλιος 1982.
- Χ.Κηπουρός ¨Αγώνας για την Γεωοικονομική Δημοκρατία¨.Εκδ. Γόρδιος 2002.
- Γ.Χούτας ¨Κοσμητεία πόλεων και τοπίου¨εφ.Επενδυτής 12-13/1/2002.
- P.Ingrao ¨Crisi e terza via¨.
- Μ.Χαραλαμπίδης ¨Πόλεων και Τόπου Παιδεία¨εκδ.ΣΤΡΑΒΩΝ.
- Le Corbusieur ΄Για μια αρχιτεκτονική¨εκδ. ΕΚΚΡΕΜΕΣ
- Μ.Χαραλαμπίδης ¨ΑΓΡΟΦΙΛΙΑ¨εκδ. Γόρδιος.
- Μ.Χαραλαμπίδης ¨Πόλεων και Τόπου Παιδεία¨εκδ. ΣΤΡΑΒΩΝ.
Παρασκευή, Ιουνίου 10, 2005
ΠΡΩΤΗ ΔΥΝΑΜΗ ΤΟ ΨΗΦΟΔΕΛΤΙΟ ΤΗΣ ΣΥΣΠΕΙΡΩΣΗΣ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΩΝ-ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΤΥΠΟΣ
Το ψηφοδέλτιο «Συσπείρωση Δημοσιογράφων – Δούρειος Τύπος» στις εκλογές της ΕΣΗΕΑ αναδείχτηκε 1η δύναμη (821 ψήφοι, 3 έδρες), με μεγάλη διαφορά από το 2ο ψηφοδέλτιο (Δημοσιογράφοι για τη Δημοσιογραφία – 651 ψήφοι). Πρόκειται για μια καθαρή και σημαντική συνδικαλιστική νίκη. Η παράταξή μας συγκρούστηκε με το καθεστώς της γραφειοκρατικής αδράνειας της τελευταίας περιόδου της ΕΣΗΕΑ, αλλά και με την τάση συμβιβασμού με τα φαινόμενα διαπλοκής που ταλαιπωρούν τον κλάδο και συκοφαντούν χιλιάδες σκληρά εργαζόμενους δημοσιογράφους. Η νίκη μας στηρίχτηκε ιδιαίτερα στην ενεργοποίηση κυρίως νέων συναδέλφων που δίνουν καθημερινά τη μάχη στην πρώτη γραμμή του επαγγέλματος. Μαζί τους θα προχωρήσουμε σταθερά για την ανασυγκρότηση της ΕΣΗΕΑ.
10-6-2005
(Πλήρες κείμενο...)
Στα πρόθυρα «λουκέτου» το Ράδιο Κορασίδης
Πιο λαμπρά δεν γίνεται!
(Τουλάχιστον να κρατήσουμε υψηλά την ψυχολογία μας! Οπως θα έλεγε και ο κ. Αλογοσκούφης!)
Πέμπτη, Ιουνίου 09, 2005
Δραχμοποίηση
(Αγγελιοφόρος 9/6/05)
Τρεις ήμασταν στην παρέα. Καθίσαμε για έναν καφέ -για τρεις καφέδες δηλαδή. Εναν φρέντο: Χίλιες τριακόσιες ογδόντα δραχμές. Εναν μοκατσίνο: Χίλιες επτακόσιες δραχμές. Κι έναν -αλίμονο!- φρεντοτσίνο: Χίλιες εννιακόσιες δραχμές. Κέρασε ο ένας της παρέας -γιατί ακόμη στην Ελλάδα ισχύει το κέρασμα. Αφησε έξι χιλιάρικα στο τραπεζάκι. Για τρεις καφέδες με παγάκια και το πουρμπουάρ του παιδιού που σέρβιρε.
Καθώς φεύγαμε, ο ένας της παρέας, ο γενναιόδωρος -για να μην πω ο... άφρων- σταμάτησε στο περίπτερο να αγοράσει ένα πακέτο τσιγάρα κι ένα μπουκαλάκι νερό: Χίλιες διακόσιες δραχμές. Μέχρι να κατεβεί από το ταξί που τον πήγε πίσω στο σπίτι είχε ξοδέψει ο δύστυχος ένα δεκαχίλιαρο.
Κάθε ομοιότητα με πρόσωπα και καταστάσεις είναι πραγματική. Οπως πραγματικά είναι τα οκτώ χιλιάρικα που πλήρωσε μια φίλη μου τις προάλλες για ένα αφρόλουτρο, που ήταν ασορτί με το άρωμά της, άρα δικαιολογείται, όπως πραγματικές είναι και οι 300.000 χιλιάδες που πλήρωσα μέσα σε ένα χρόνο για το λογαριασμό του κινητού μου, που όσο να 'ναι μου είναι απαραίτητο, άρα δικαιολογείται.
Πώς δικαιολογείται τώρα να έχουν εισβάλει ξανά οι δραχμές, πάνω που είχα αρχίσει να σκέφτομαι τα πάντα σε ευρώ, είναι κάτι που μόνο αν συναντούσα τετ α τετ τον Χοσέ Μανουέλ Ντουράο Μπαρόσο θα μπορούσε να μου εξηγήσει.
*Το κείμενο αφιερώνεται στον Ιταλό υπουργό Εργασίας Ρομπέρτο Μαρόνι, που την περασμένη εβδομάδα πρότεινε να επανέλθει η ιταλική λιρέτα στη θέση του ευρώ. Ακόμη κι αν ο Ρομπέρτο τον εσπρέσο του τον πληρώνει κάθε πρωί ένα ευρώ και είκοσι λεπτά. Δηλαδή 2.400 λιρέτες. Δηλαδή 410 δραχμές. Απλά πράγματα...
Ο Μπους και το Κιότο
Tο Kιότο, οι HΠA και η Exxon
H απόφαση του προέδρου Mπους να μην υπογράψουν οι Hνωμένες Πολιτείες τη συμφωνία του Kιότο για το κλίμα ήταν εν μέρει αποτέλεσμα πίεσης της Exxon Mobil, της ισχυρότερης πετρελαικής βιομηχανίας και άλλων βιομηχανιών, σύμφωνα με έγγραφα του Στέιτ Nτιπαρτμεντ. Tα έγγραφα, τα οποία είδαν το φως της δημοσιότητας, ενώ ο Tόνι Mπλερ επισκεφτόταν τον Λευκό Oίκο για συνομιλίες, μεταξύ άλλων και για το κλίμα, πριν από τη συνάντηση των οκτώ πιο αναπτυγμένων χωρών, ενισχύει τις ευρείες υποψίες για το πόσο κοντά στην εταιρεία είναι η αμερικανική κυβέρνηση και τον ρόλο της στον σχεδιασμό της αμερικανικής πολιτικής. Mεταξύ του 2001 και 2004, η κυβέρνηση εμφανίζεται να ευχαριστεί τους διευθυντές της Exxon για την ενεργό ανάμειξη της εταιρείας στον καθορισμό της πολιτικής στο κλίμα. Eπίσης εμφανίζεται να ζητάει τη συμβουλή της για το ποιες πολιτικές ως προς τις κλιματολογικές αλλαγές θα ήταν αποδεκτές από την εταιρεία. Ως τώρα, η πετρελαϊκή εταιρεία δημοσίως έχει επιμείνει στη μη ανάμειξή της στην απόρριψη της συμφωνίας του Kιότο από την Oυάσιγκτον. Ωστόσο, στα έγγραφα, τα οποία πέρασαν στον «Γκάρντιαν» μέσω της Γκρίνπις, αναφέρεται ακριβώς το αντίθετο.
THE INDEPENDENT
Eπιστήμονες προς κ. Mπους: εδώ και τώρα
Oι μεγάλες επιστημονικές ακαδημίες του κόσμου, σε κοινή δήλωσή τους απευθύνονται προς τους G8, εν όψει της συνόδου κορυφής τον Iούλιο στη Σκωτία, ζητώντας τους να αναλάβουν κατ’ επείγουσα δράση για την αποφυγή παγκόσμιας καταστροφής εξαιτίας των κλιματολογικών αλλαγών. Oι ακαδημίες επιστημών των G8 από κοινού με εκείνες της Bραζιλίας, της Iνδίας και της Kίνας προειδοποίησαν τις κυβερνήσεις ότι κακώς ολιγωρούν μπροστά στο μεγάλο κίνδυνο που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα. H δήλωση, την οποία οι συντάκτες της επεξεργάστηκαν για μήνες, φέρει την υπογραφή του Mπρους Aλμπερτς, προεδρου της Aμερικανικής Aκαδημίας Eπιστημών, η οποία έχει προειδοποιήσει τον κ. Mπους για τους κινδύνους που κρύβει το φαινόμενο του θερμοκηπίου. H δήλωση δόθηκε στη δημοσιότητα τη στιγμή της επίσκεψης του Bρετανού πρωθυπουργού στην Oυάσιγκτον, όπου ο κ. Mπους επανέλαβε την αντίθεσή του στη συμφωνία του Kιότο για τη μείωση των εκπομπών αερίων.
Τρίτη, Ιουνίου 07, 2005
Η καπιταλιστική αναδιάρθρωση και το σύστημα-κόσμος
Το κείμενο αυτό είναι ένα απόσπασμα από διάλεξη που έδωσε ο συγγραφέας στο 20ό Συνέδριο της Λατινο-Αμερικανικής Εταιρείας Κοινωνιολογίας (ALAS). Το γενικό θέμα του συνεδρίου ήταν "Οι προοπτικές ανασυγκρότησης της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής".
http://www.meta.gr/articles/wallerstein.htm
Το Σιδερένιο Τακούνι
Jack London: Το Σιδερένιο Τακούνι
Το Σιδερένιο Τακούνι μετέφρασε στα ελληνικά ο Αρης Αλεξάνδρου... Τα χειρόγραφα χάθηκαν γιατί το έργο δεν δημοσιεύθηκε ποτέ, επειδή κατά την Κατοχή -- όταν έγινε η μετάφραση -- οι Αγγλοσάξονες συγγραφείς είχαν απαγορευτεί από τη λογοκρισία. (Βιβλιοφιλία, Απρίλιος-Μάιος- Ιούνιος 1998, σελ. 49)
Τι είναι ο νεοφιλελευθερισμός
Ο Νεοφιλελευθερισμός είναι ένα σύνολο οικονομικών πολιτικών, το οποίο έχει ευρέως εξαπλωθεί τα τελευταία 25 χρόνια περίπου. Παρόλο που η λέξη σπάνια ακούγεται στις ΗΠΑ, μπορεί κανείς να δει τις επιδράσεις του Νεοφιλελευθερισμού, καθώς οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι.
Η λέξη "Φιλελευθερισμός" μπορεί να αναφέρεται σε πολιτικές, οικονομικές ή ακόμα θρησκευτικές ιδέες. Στον Αμερικανικό πολιτικό φιλελευθερισμό υπήρχε μια στρατηγική αποτροπής της κοινωνικής διαμάχης. Στο φτωχό και εργαζόμενο κόσμο, παρουσιάστηκε σαν ένα προοδευτικό σύστημα, σε σχέση με το συντηρητισμό ή τη δεξιά. Ο οικονομικός φιλελευθερισμός είναι διαφορετικός. Οι συντηρητικοί πολιτικοί, οι οποίοι λένε ότι σιχαίνονται τους φιλελεύθερους - εννοώντας το πολιτικό στοιχείο - στην πραγματικότητα δεν έχουν κανένα πραγματικό πρόβλημα με τον οικονομικό φιλελευθερισμό, συμπεριλαμβανομένου και του νεοφιλελευθερισμού.Το πρόθεμα "νέο" σημαίνει ότι μιλάμε για ένα νέο είδος φιλελευθερισμού. Τότε τι ήταν το παλιό είδος; Η φιλελεύθερη σχολή των οικονομικών έγινε γνωστή στην Ευρώπη όταν ο Άνταμ Σμιθ, ένας Άγγλος οικονομολόγος δημοσίευσε ένα βιβλίο το 1776 με τον τίτλο "Ο πλούτος των εθνών". Αυτός και άλλοι υπερασπίστηκαν την κατάργηση του κρατικού παρεμβατισμού στα οικονομικά ζητήματα. Είπε ότι δεν πρέπει να υπάρχουν φραγμοί στην παραγωγή, όρια στο εμπόριο και δασμοί. Ο καλύτερος τρόπος για την ανάπτυξη της οικονομίας ενός κράτους είναι το ελεύθερο εμπόριο. Αυτές οι ιδέες ήταν "φιλελεύθερες" με την έννοια του μη ελέγχου. Αυτή η εφαρμογή του ατομικισμού ενθάρρυνε το "ελεύθερο" επιχειρηματικό πνεύμα και τον "ελεύθερο" ανταγωνισμό, πράγμα το οποίο κατέληξε να σημαίνει ελευθερία στους καπιταλιστές να έχουν μεγάλα κέρδη όπως επιθυμούσαν.
Ο οικονομικός φιλελευθερισμός υπερίσχυσε στις ΗΠΑ από το 1800 μέχρι τις αρχές του19ου αι. Όμως το μεγάλο κραχ του 1930 οδήγησε έναν οικονομολόγο με το όνομα Τζων Μάυναρντ Κέυνς στη θεωρία η οποία αμφισβήτησε το φιλελευθερισμό σαν την καλύτερη θεωρία για τους καπιταλιστές. Στην ουσία, είπε ότι η πλήρης απασχόληση είναι αναγκαία για την ανάπτυξη του καπιταλισμού κι αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο εάν οι κυβερνήσεις και οι κεντρικές τράπεζες παρέμβουν για ν' αυξήσουν την απασχόληση. Αυτές οι ιδέες επηρέασαν πολύ τη "Νέα Συμφωνία" (New Deal) του προέδρου Ρούζβελτ - η οποία πράγματι βελτίωσε τη ζωή πολλών ανθρώπων. Η πίστη ότι η κυβέρνηση πρέπει να προάγει το κοινό όφελος έγινε ευρέως αποδεκτή.
Αλλά η καπιταλιστική κρίση τα τελευταία 25 χρόνια, με τους συρρικνωμένους ρυθμούς κέρδους, ενέπνευσε τη συντεχνιακή ελίτ να αναβιώσει τον οικονομικό φιλελευθερισμό. Αυτό είναι που το κάνει "νέο". Σήμερα, με την ραγδαία παγκοσμιοποίηση της καπιταλιστικής οικονομίας, βλέπουμε το Νεοφιλελευθερισμό σε παγκόσμια κλίμακα.
Ένας αξιομνημόνευτος ορισμός αυτής της διαδικασίας προήλθε απ' τον Yποδιοικητή Μάρκος, στη - χρηματοδοτούμενη από τους Ζαπατίστας - Διηπειρωτική Συνάντηση για την Ανθρωπότητα και ενάντια στο Νέο-φιλελευθερισμό, τον Αύγουστο του 1996 στην Τσιάπας, όταν είπε: "Αυτό που προσφέρουν οι δεξιοί είναι η μετατροπή του κόσμου σε μια μεγάλη αγορά, όπου μπορούν ν' αγοράσουν Ινδιάνους από δω, γυναίκες από κει…." και θα μπορούσε να προσθέσει: παιδιά, πρόσφυγες, εργάτες ή ακόμα και μια ολόκληρη χώρα, όπως το Μεξικό.
Τα κύρια σημεία του Νεοφιλελευθερισμού περιλαμβάνουν:
1. Τον κανόνα της αγοράς. Ελευθερώνοντας "ελεύθερες" επιχειρήσεις ή ιδιωτικές επιχειρήσεις από οποιουσδήποτε θεσμούς επιβάλλονται από την κυβέρνηση, ανεξαρτήτως του πόση κοινωνική καταστροφή προκαλεί. Μεγαλύτερη ελευθερία στο διεθνές εμπόριο και επένδυση όπως στον ΝAFTA. Μείωση των μισθών με διάσπαση των εργαζομένων, και αφαίρεση των δικαιωμάτων των εργατών, τα οποία κατακτήθηκαν έπειτα από πολλών χρόνων πάλη. Τερματισμός στους ελέγχους τιμών. Τελικά, ολοκληρωτική ελευθερία στη μετακίνηση κεφαλαίου, προϊόντων και υπηρεσιών. Για να μας πείσουν ότι αυτό είναι καλό για μας, λένε ότι μια αγορά χωρίς κανόνες είναι ο καλύτερος τρόπος για την αύξηση της οικονομικής ανάπτυξης, η οποία, τελικά, θα ωφελήσει όλους.
2. Περικοπές στις δημόσιες δαπάνες για τις κοινωνικές υπηρεσίες όπως εκπαίδευση και υγεία. ΜΕΙΩΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΔΙΧΤΥ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΤΩΧΟΥΣ, ακόμα και τη συντήρηση δρόμων, γεφυρών και δικτύου ύδρευσης, ξανά στο όνομα της μείωσης του ρόλου της κυβέρνησης. Βέβαια, δεν αντιτίθενται στις κυβερνητικές επιχορηγήσεις και τις φορολογικές διευκολύνσεις των επιχειρήσεων.
3. Απορύθμιση. Μείωση των οποιωνδήποτε κυβερνητικών ρυθμίσεων, οι οποίες μπορούν να ελαχιστοποιήσουν τα κέρδη, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας του περιβάλλοντος και της ασφάλειας στην εργασία.
4. Ιδιωτικοποίηση. Πώληση των κρατικών επιχειρήσεων, προϊόντων και υπηρεσιών σε ιδιώτες επενδυτές. Αυτό περιλαμβάνει τράπεζες, βιομηχανίες-κλειδιά, σιδηρόδρομους, δρόμους με διόδια, ηλεκτρισμό, σχολεία, νοσοκομεία, ακόμα και φρέσκο νερό. Παρόλο ότι συνήθως γίνονται στο όνομα της μεγαλύτερης αποδοτικότητας -η οποία συχνά χρειάζεται- η ιδιωτικοποίηση είχε κυρίως σαν αποτέλεσμα τη συγκέντρωση του πλούτου σε ακόμα λιγότερα χέρια, και οδήγησε τις δημόσιες δαπάνες ακόμα περισσότερο προς τις δικές της ανάγκες.
5. Εξαφάνιση της έννοιας του κοινού οφέλους ή της κοινότητας και αντικατάστασή τους από την ιδιωτική πρωτοβουλία. Καταπίεση των πιο φτωχών ανθρώπων μιας κοινωνίας, για να βρουν μόνοι τους λύσεις στην έλλειψη υγειονομικής περίθαλψης, εκπαίδευσης και κοινωνικής ασφάλισης, και στη συνέχεια να τους κατηγορήσουν - αν αποτύχουν - σαν τεμπέληδες.
Ανά τον κόσμο ο νεοφιλελευθερισμός έχει επιβληθεί από ισχυρότατους οικονομικούς θεσμούς όπως το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), την παγκόσμια τράπεζα και την Δια-Αμερικανική Τράπεζα Ανάπτυξης. Αυτό έχει θορυβήσει όλη τη Λατινική Αμερική. Το πρώτο ξεκάθαρο παράδειγμα νεοφιλελευθερισμού στην πράξη έγινε στη Χιλή (χάρη στον οικονομολόγο του πανεπιστημίου του Σικάγο Μίλτον Φρίντμαν) μετά από το, υποστηριζόμενο από τη CIA, πραξικόπημα εναντίον του δημοφιλούς εκλεγμένου καθεστώτος του Αλλιέντε, το 1973. Ακολούθησαν κι άλλες χώρες, με μερικά από τα χειρότερα αποτελέσματα στο Μεξικό, όπου οι μισθοί μειώθηκαν κατά 40% με 50% τον πρώτο χρόνο του NAFTA, όταν το κόστος ζωής αυξήθηκε κατά 80%. Πάνω από 20.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις χρεοκόπησαν και πάνω από 1.000 κρατικές επιχειρήσεις ιδιωτικοποιήθηκαν. Όπως είπε ένας μελετητής, "Νεοφιλελευθερισμός σημαίνει νέο-αποίκηση της Λατινικής Αμερικής".
Στις ΗΠΑ, ο νεοφιλελευθερισμός καταστρέφει τα προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας, επιτίθεται στα δικαιώματα των εργατών και περικόπτει τα κοινωνικά προγράμματα. Το Ρεπουμπλικανικό "Συμβόλαιο" στην Αμερική είναι γνήσιος νεοφιλελευθερισμός. Οι υποστηρικτές του δουλεύουν σκληρά για ν' αρνηθούν την προστασία στα παιδιά, στη νεολαία, στις γυναίκες και στον ίδιο τον πλανήτη, και προσπαθούν να μας εξαπατήσουν ώστε να τον δεχτούμε, λέγοντας ότι αυτό θα μας απαλλάξει από την κυβέρνηση. Οι επωφελούμενοι από το νεοφιλελευθερισμό είναι μια μειονότητα του παγκόσμιου πληθυσμού. Για τη συντριπτική πλειοψηφία επιφέρει ακόμη περισσότερη εξαθλίωση από πριν: υποφέροντας χωρίς τα μικρά και σκληρά κερδισμένα δικαιώματα των τελευταίων 60 χρόνων, υποφέροντας χωρίς τέλος.
* Η Ελίζαμπεθ Μαρτίνεζ είναι επί σειρά ετών ακτιβίστρια για τα κοινωνικά δικαιώματα και συγγραφέας αρκετών βιβλίων, συμπεριλαμβανομένου και του "500 χρόνια ιστορίας του Chicano σε φωτογραφίες". Ο Αρνόλντο Γκαρσία είναι μέλος της Επιτροπής Αιμιλιάνο Ζαπάτα του Όκλαντ, συμπορευόμενης με την Εθνική Επιτροπή για Δημοκρατία στο Μεξικό. Και οι δυο συγγραφείς παρακολούθησαν την Διηπειρωτική Συνάντηση για την Ανθρωπότητα και Ενάντια στο Νεοφιλελευθερισμό, που έγινε από τις 27 Ιουλίου ως τις 3 Αυγούστου του 1996 στην La Realidad της Chiapas.
Mετάφραση από τα αγγλικά: Μιχάλης και Μαρία Παπαρρηγοπούλου για την ΕΠΟΧΗ
Aριστερά, Φιλελευθερισμός και «Πολιτικώς Oρθόν»
H Aριστερά ορίζεται πρωτίστως στο πεδίο της συλλογικότητας ως αντίσταση προς την εξατομίκευση των κοινωνικών σχέσεων. Aλλά τι σημαίνει συλλογικότητα; Πώς ορίζεται κάθε φορά; Ποιες διαχωριστικές γραμμές αναιρεί και ποιες επαναχαράσσει; Ποια «ταυτότητα» δημιουργεί και ποιες αντιπαλότητες επιβάλλει; Ποιο είναι το προνομιακό πεδίο για να οριστεί η συλλογικότητα στην Eλλάδα;
...
Tο δυτικοευρωπαϊκό υπόδειγμα αντιπαραθέτει το απρόσωπο άτομο στο επίσης απρόσωπο σύνολο-μάζα. Tο ελληνικό υπόδειγμα αναδεικνύει το θεωρητικό δίδυμο: Πρόσωπο- Kοινότητα! Όπου το Πρόσωπο δεν είναι απλώς άτομο, είναι η ηθική διάσταση του ατόμου, που αναδεικνύεται μέσα από τις σχέσεις του με τα άλλα πρόσωπα της Kοινότητας. Kαι όπου Kοινότητα είναι οι σχέσεις ελεύθερων προσώπων.
...
Tα ανθρώπινα δικαιώματα μπορεί να είναι συλλογικά ή ατομικά. Για την ακρίβεια, οι εκστρατείες ανθρωπίνων δικαιωμάτων ξεκίνησαν τη δεκαετία του ‘60 ως κινήματα συλλογικών δικαιωμάτων: Tου δικαιώματος των λαών στην αυτοδιάθεση από τα δεσμά της αποικιοκρατίας, του δικαιώματος καταπιεζομένων φυλών στην αυτογνωσία και στην ισότιμη ματαχείριση - ως κινήματα κατά των φυλετικών διακρίσεων. Σήμερα το κίνημα του «πολιτικώς ορθού» έχει εκφυλιστεί σε εκστρατεία υπεράσπισης ατομικών «ιδιαιτεροτήτων».
...
H φιλοσοφία του «πολιτικώς ορθού» κατακερματίζει την κοινωνία σε ποικίλες μειονότητες και δίνει έμφαση στην υπεράσπιση καθεμιάς από την «καταπίεση» του συνόλου - όχι στην υπεράσπιση του κοινού πλαισίου μέσα στο οποίο μπορούν να υπάρξουν και να αναπτυχθούν όλες. Tο ατομικό υπερκαλύπτει το συλλογικό. O ατομισμός θριαμβεύει επί της συλλογικότητας. Kαι η Aριστερά αυτοαναιρείται...
...
H Aριστερά ενισχύει το συλλογικό. Tο «πολιτικώς ορθόν» αποδιαρθρώνει τη συλλογικότητα. H Aριστερά εξασφαλίζει την ισορροπία ανάμεσα στα συλλογικά και τα ατομικά δικαιώματα. Tο «πολιτικώς ορθόν» στρέφει τα ατομικά κατά των συλλογικών δικαιωμάτων. H Aριστερά οφείλει να προασπίζεται την προσωπική ελευθερία, έννοια που προϋποθέτει το «πρόσωπο», που με τη σειρά του προϋποθέτει την «Kοινότητα». Tο «πολιτικώς ορθόν» κατακερματίζει τους ανθρώπους σε «ειδικές μειονότητες», κάθε μια επιζητεί την επιβολή συνθηκών «προστασίας» της από το σύνολο.
...
Eίναι πολύ της μόδας να διδάσκουμε τα παιδιά μας να κάνουν ό,τι τους αρέσει, να είναι «ελεύθερα» απο άνωθεν καταναγκασμούς, από «πειθαρχικούς περιορισμούς» και από «δουλείες» υποχρεώσεων. Aνεξάρτητα από το γεγονός ότι τέτοια «ελευθερία» τους στερεί την κοινωνική συνείδηση, αποδυναμώνει κάθε αίσθηση αυτοπειθαρχίας και αυτοσεβασμού, τα διαπλάθει εγωπαθή, ανεύθυνα, νευρωτικά και δυσπροσάρμοστα.
...
Tα εισαγόμενα ιδεολογήματα του «πολιτικώς ορθού άρχισαν να γίνονται «μόδα» στην Eλλάδα, μόλις διέγραψαν την τροχιά τους και χρεοκόπησαν διεθνώς. Mερικά από τα πιο σπαρταριστά ανέκδοτα στις HΠA γελοιοποιούν την υστερία του «πολιτικώς ορθού». Mερικά από τα πιο ελεύθερα και θαρραλέα πνεύματα της Aμερικής έχουν προ πολλού καταγγείλει τον «πολιτικώς ορθό» νεομακκαρθισμό. Στην Eλλάδα, τώρα μόλις εισάγεται ως πεμπτουσία του «σύγχρονου προοδευτικού πνεύματος».
...
Tο «πολιτικώς ορθόν» είναι εχθρός της σύγχρονης Aριστεράς, γιατί καταργεί τη συλλογικότητα και προάγει τον ατομισμό. Eίναι επίσης εχθρός του σύγχρονου φιλελεύθερου πνεύματος, διότι καταργεί τον ανταγωνισμό και επιβάλλει λογικές «προστασίας». Tο «πολιτικώς ορθόν» είναι εχθρός κάθε ιδεολογικού εκσυγχρονισμού της ελληνικής κοινωνίας. Περιέργως όμως εμφανίζεται ως το μοναδικό όχημα «εκσυγχρονισμού» της...
Ethiopian students arrested over polls
Ethiopian students arrested over polls
Κερδίζουν έδαφος οι επενδύσεις venture capital
Eπιχειρηματικά σχέδια συνολικού προϋπολογισμού 356 εκατ. ευρώ αναζητούν χρηματοδότηση από τις μεγαλύτερες ελληνικές και διεθνείς εταιρίες venture capital.
Οχι, θα αργούσε!!!
Ασχετο (άραγε;): Η θρησκεία «ευλογεί» την υπερδύναμη
(απόσπασμα: Το 98% των Αμερικανών δήλωσαν ότι η θρησκεία είναι εξαιρετικά σημαντική γι' αυτούς και μόνο 2% υποστήριξαν ότι δεν πιστεύουν στον Θεό. Περίπου 40% των Αμερικανών υποστήριξαν ότι οι θρησκευτικοί ηγέτες θα πρέπει να ασκούν επιρροή στις κυβερνήσεις. «Οι βάσεις του έθνους μας είναι στη χριστιανική πίστη, οπότε οι ιερείς έχουν υποχρέωση να διατυπώνουν ελεύθερα τη γνώμη τους για την πολιτική του κράτους», δήλωσε χαρακτηριστικά ένας από τους Αμερικανούς συμμετέχοντες.)
Eπικίνδυνα βιβλία
Διαστάσεις
Eπικίνδυνα βιβλία
ΜΙΧΑΛΗΣ ΜΗΤΣΟΣ
Τετάρτη, Ιουνίου 01, 2005
NEE!!!
ΑΠΕ
Δευτέρα, Μαΐου 30, 2005
Τώρα είναι η ώρα της Αριστεράς
Αυτό, ως γεγονός, είναι από μόνο του αισιόδοξο. Σημαίνει ότι οι πολίτες δεν αποδέχονται το ρόλο του «νούμερου» στις λογιστικές πράξεις οποιουδήποτε διευθυντήριου.
Ως γεγονός όμως και μάλιστα τόσο μεγάλης σημασίας που με τη σειρά του θα πυροδοτήσει μια σειρά από εξω-λογιστικές και λογιστικές συνέπειες, δεν μπορεί να ιδωθεί και να ερμηνευθεί απλοϊκά. Όπως όλα τα καινούργια και εν πολλοίς απροσδόκητα φαινόμενα χρειάζεται ακονισμένα εργαλεία ανάλυσης ετσι ώστε να μπορεί να αξιοποιηθεί πολιτικά –και πριν από αυτό να κατανοηθεί από όλους όσους ενδιαφέρονται και σήμερα απορούν για το τι μέλλει γενέσθαι.
Πέρα από το ξεκάθαρο «ΟΧΙ» των Γάλλων τα δεδομένα όπως αυτά παρουσιάστηκαν πριν από το δημοψήφισμα αλλά και τώρα, την επόμενη μέρα, είναι περίπλοκα και πολλές φορές μοιάζουν να είναι αντιφατικά.
Και πρώτα από όλα, ποιοι είναι οι «αντίπαλοι» στη «μάχη» της Γαλλίας;
Α. Από πλευράς πολιτικών κομμάτων:
Τα κόμματα εξουσίας της Δεξιάς και των Σοσιαλιστών μαζί με κάποιους Πράσινους και ένα κομμάτι της Αριστεράς που υποστήριξαν το «Ναι» και από την άλλη πλευρά, ψηφοφόροι της άκρας Αριστεράς, οι κομμουνιστές, ένα μεγάλο ποσοστό σοσιαλιστών, ένα μέρος των Πράσινων, μία μειοψηφία της Κεντροδεξιάς, οι αντιευρωπαϊστές και η Ακροδεξιά.
Β. Από πλευράς θεσμών: (κι εδώ είναι το πλέον παράδοξο) Ολοι οι επίσημοι θεσμοί της Γαλλίας από την Κυβέρνηση έως την μείζονα αντιπολίτευση, οι πανεπιστημιακοί, τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, η Εκκλησία, τάχθηκαν με την πλευρά του «Ναι».
Γ. Από πλευράς κοινωνικών τάξεων το Ευρωσύνταγμα καταψηφίστηκε από άτομα μέσης ηλικίας, μισθωτούς, εργάτες, βιοτέχνες, γυναίκες. Ψήφισαν «ναι» οι νέοι, οι ώριμες ηλικίες, ανώτερα στελέχη επιχειρήσεων και άτομα με ανώτερη μόρφωση.
Τα πράγματα λοιπόν δεν είναι ούτε εύκολα ούτε απλά ούτε, πολύ περισσότερο, δικαιολογούν εύκολα συμπεράσματα για τους νικητές και τους ηττημένους. Τι κρύβει όμως αυτή η «πόλωση» μεταξύ δύο ετερόκλητων «συνασπισμών»;
1. Κατ’ αρχήν το ο,τι κανένας από τους δύο πόλους δεν έχει ενιαία συγκρότηση και κοινή στάση απέναντι στο ζήτημα της Ευρώπης. Οφθαλμοφανέστατο.
2. Ο πανίσχυρος «θεσμικός» συνασπισμός που ξεπερνούσε τα όρια της Γαλλίας ηττήθηκε (κυριολεκτικά) κατά κράτος.
3. Το ότι το «ΟΧΙ» εξέφρασε την άρνηση στο Ευρωσύνταγμα και ο,τι αυτό συνεπάγεται αλλά δεν εξέφρασε μια εναλλακτική πρόταση ή πλατφόρμα ως προς το μέλλον της Ευρώπης γενικά και της Γαλλίας ειδικότερα.
4. Το ότι το σύστημα αντιπροσώπευσης στη Γαλλία παρουσιάζει σοβαρό έλλειμμα που αγκαλιάζει ολόκληρο το πολιτικό και θεσμικό της στερέωμα.
5. Τη χρεωκοπία μια ολόκληρης λογικής ετών για τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Η σύμπλευση νεοφιλελεύθερων και σοσιαλιστών «τιμωρήθηκε» και μάλιστα σκληρά ενώ το σίγουρο είναι ότι θα τιμωρηθεί ακόμη σκληρότερα στις επόμενες γαλλικές εκλογές. Μια πρόγευση αυτής της τιμωρίας είδαμε και στην Ελλάδα με το διευρυμένο ψηφοδέλτιο του ΠΑΣΟΚ στις προηγούμενες εκλογές. Φαίνεται δηλαδή ότι όταν οι πολιτικοί σχηματισμοί χάνουν τα μεταξύ τους όρια, οι πολίτες αντιδρούν επαναχαράσσοντας νέα όρια στην πρώτη ευκαιρία που θα τους δοθεί.
Από την άλλη πλευρά η φαινομενική «σύμπλευση» ενός κομματιού της Αριστεράς με τα πιο αντιδραστικά κομμάτια της κοινωνίας, μπορεί να προκαλεί δικαιολογημένη ανατριχίλα, δεν είναι κάτι όμως που το βλέπουμε για πρώτη φορά. Πάνω και πέρα από όλα δείχνει την απίστευτη αδυναμία της ευρωπαϊκής Αριστεράς να τοποθετηθεί καθαρά απέναντι στο ζήτημα της Ευρώπης και όχι μόνο. Κι αν ο «συνασπισμός» του «ΝΑΙ» θα πληρώσει ούτως ή άλλως για τα αδιέξοδα στα οποία έχουν οδηγήσει τους λαούς της Ευρώπης, η Αριστερά –από την Κεντροαριστερά μέχρι τους κομμουνιστές- οφείλουν να πουν τι θέλουν και πως το θέλουν και όχι απλά να εκφράζουν την αντίδραση των πολιτών.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιας ουσιαστικής «αφωνίας» η πρώτη ανακοίνωση του ΚΚΕ: «η καταδίκη του λεγόμενου Ευρωσυντάγματος αποτελεί πολύ θετικό γεγονός». Και προστίθεται: «Ο γαλλικός λαός δεν υπέκυψε στις πιέσεις, στις απειλές και στην ιδεολογική τρομοκρατία των ιμπεριαλιστικών φορέων και των συμμάχων τους. Το "ΟΧΙ" αποτελεί παράδειγμα απειθαρχίας και ανυπακοής στην ευρωενωσιακή βαρβαρότητα. Είναι σημαντικό δείγμα ανάτασης και ενίσχυσης των λαϊκών αγώνων. Οσοι κινδυνολογούν για χάος, καταστροφή και απομόνωση, είναι γιατί φοβούνται μήπως μεταδοθεί το μήνυμα κατά της πολιτικής της πλουτοκρατίας».
Τι λέει το ΚΚΕ; Τίποτα απολύτως! Ή μάλλον δεν συνειδητοποιεί ότι λέει και πράγματα άκρως επικίνδυνα:
«η καταδίκη του λεγόμενου Ευρωσυντάγματος αποτελεί πολύ θετικό γεγονός». Όχι. Με καμιά λογική η καταδίκη αποτελεί θετικό γεγονός. Η άρνηση και η καταδίκη είναι αρνητικά γεγονότα.
Θετικό είναι κάτι που εκφράζει θέση και όχι άρνηση. Και γλωσσικά και πολιτικά και ο,τι άλλο θέλεις! Elementary my dear Aleka!
«Ο γαλλικός λαός δεν υπέκυψε στις πιέσεις, στις απειλές και στην ιδεολογική τρομοκρατία των ιμπεριαλιστικών φορέων και των συμμάχων τους». Νάταν μόνο αυτό τι καλά που θα ήταν!!! Δεν σηκώναμε την κόκκινη σημαία στον πύργο του Αϊφελ!!! Αμ δε!!!
Διότι, όπως είπαμε και πριν, το «ΟΧΙ» των Γάλλων δεν ανήκει στην Αριστερά. Μην τα ξαναλέμε. Πολλοί είπαν «ΟΧΙ» στα ανοιχτά σύνορα, πολλοί είπαν «ΟΧΙ» στους μετανάστες, πολλοί είπαν «ΟΧΙ» στην Ευρώπη των Πολιτών και των Δικαιωμάτων, πολλοί είπαν «ΟΧΙ» στους «ιμπεριαλιστικούς φορείς» για να πουν «ΝΑΙ» στους εθνικιστικούς και φασιστικούς φορείς.
«Το "ΟΧΙ" αποτελεί παράδειγμα απειθαρχίας και ανυπακοής στην ευρωενωσιακή βαρβαρότητα». Αν δεν την ξεπεράσει αυτή την φοβική εμμονή το ΚΚΕ δεν θα καταφέρει ποτέ να προτείνει κάτι ουσιαστικό. Για έναν αριστερό, για έναν οποιονδήποτε πολίτη η παραπάνω ατάκα δεν λέει τίποτα απολύτως. Απορώ αν λέει κάτι στους συντάκτες της ανακοίνωσης.
«Είναι σημαντικό δείγμα ανάτασης και ενίσχυσης των λαϊκών αγώνων». Θα μπορούσε να είναι. Εάν και εφόσον…
ΠΛάκα με κάνεις!
Μερικές φορές έχω την εντύπωση ότι οι συμπολίτες μου, μέσα στην απογοήτευσή τους, κάνουν πΛάκα. Χοντρή πΛάκα. Και ότι οι επιλογές τους για τον πρώτο και δεύτερο βαθμό αυτοδιοίκησης εμπεριέχουν ένα είδος σκληρής ειρωνείας για το κατεστημένο πολιτικό προσωπικό της πόλης.
Υστερα πάλι λες, δεν μπορεί, την πρώτη φορά ήταν πλάκα, τη δεύτερη ήταν επίσης πλάκα. Την Τρίτη αρχίζει και γίνεται σαχλαμάρα. Κανείς δεν γελάει με την ίδια πλάκα για τρίτη φορά. Θέλει να ακούσει καινούργιο ανέκδοτο. Το άλλο με τον Τοτό (ή με τον Σπύρο!!!).
Στο μεταξύ τα άλυτα προβλήματα και μεγαλώνουν και πολλαπλασιάζονται. Σε διπλανό άρθρο διαβάζω επίσης: Σε κατάσταση απελπισίας οι οδηγοί. 60.000 θέσεις στάθμευσης ψάχνει η Θεσσαλονίκη. Καθημερινά πραγματοποιούνται πάνω από 300.000 παράνομες διπλοσταθμεύσεις, ενώ οι μέσοι χρόνοι για την ανεύρεση θέσης στο κέντρο είναι μέχρι και μία ώρα.
Το ότι πολλά δεν πηγαίνουν καλά σε αυτή την πόλη είναι μια αφόρητη κοινοτοπία. Αλλά με επαναλαμβανόμενες πλάκες δεν ξέρω αν θα πάνε και καλύτερα.
Σάββατο, Μαΐου 28, 2005
Το υποθαλάσσιο αίσχος
Βροχή ενστάσεων για την υποθαλάσσια της Θεσσαλονίκης
Τα σχόλια δικά σας!
Η θλίψη για την πόλη μας, όλη δική μας!
Εκ της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ και όχι από κάποια «κωλοφυλλάδα».
Βεβαίως, βεβαίως!
«Στο υπουργείο ΠEXΩΔE βιάζονται, πάντως, να κλείσουν το θέμα των ενστάσεων, καθώς η ηγεσία του έχει ανακοινώσει ότι μέσα στον Iούλιο θα ολοκληρωθούν οι διαδικασίες επιλογής αναδόχου».
Τσακίστε τα όλα ρε! Μην μείνει τίποτα!
Το ΟΧΙ των Γάλλων σκορπίζει τον πανικό!
Λίγοι έχουν καταλάβει –διότι κανείς δεν μπήκε στον κόπο να τους πληροφορήσει στη χώρα του “My Number One”- ότι το αυριανό ΟΧΙ στο γαλλικό δημοψήφισμα για το Ευρωσύνταγμα είναι μια από τις σημαντικότερες στιγμές στην ιστορία της Ευρώπης από το 1789 μέχρι σήμερα.
Είναι ένα ΟΧΙ στη νεοφιλελεύθερη, αμερικανόδουλη πορεία. Ένα ΟΧΙ σε μια Συνθήκη που «συνταγματικοποιεί τη νεοφιλελεύθερη αγωγή των δύο τελευταίων δεκαετίων για τις επόμενες.
Είναι ταυτόχρονα ένα μεγάλο ΝΑΙ στις ελεύθερες δημοκρατικές επιλογές για το μέλλον το δικό μας και των παιδιών μας κόντρα στα τελεσίγραφα των μεγάλων κομμάτων εξουσίας της Αριστεράς και της Δεξιάς, κόντρα στην απόλυτη κυριαρχία του «ελεύθερου και ανόθευτου ανταγωνισμού».
Οι σύγχρονοι Λουδοβίκοι και οι Αντουανέτες της Γαλλίας διακατέχονται εδώ και μέρες από σύνδρομα υστερίας, απόγνωσης και πανικού πότε ικετεύοντας και πότε απειλώντας τον ίδιο τους το λαού για να πουν ΝΑΙ, να σκύψουν το κεφάλι στη Συνταγματική Συνθήκη των Πολυεθνικών, του Γούλφοβιτς και του Τσέϊνι. Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι δεν τα καταφέρνουν. Και δεν θα τα καταφέρουν.
Οι Γάλλοι, αύριο οι Ολλανδοί, μεθαύριο και άλλοι λαοί (και ο δικός μας αν του δινόταν η ευκαιρία) λένε ΟΧΙ γυρνώντας την πλάτη σε σοσιαλιστές, νεοφιλελεύθερους, δεξιούς, απολιτικ-φιλελεύθερους, πρώην αριστερούς (βλέπε Κον Μπετίτ)!
Η δυσφορία και η αγωνία του Ευρωπαίου πολίτη για τη λαίλαπα των ιδιωτικοποιήσεων, των μαζικών απολύσεων, της ανεργίας, των ευέλικτων εργασιακών σχέσεων, της περιθωριοποίησης, αλλά και των φακελωμάτων στο όνομα του πολέμου κατά της τρομοκρατίας, θα αποτυπωθεί με αυτή την πρωτοφανή πράξη ανυπακοής μπροστά στις κάλπες.
Όπως γράφει ο Κώστας Βεργόπουλος: «Με αφορμή το επικείμενο δημοψήφισμα, αποκαλύπτεται το μέγεθος της κοινωνικής δυσφορίας σε ολόκληρη τη γηραιά ήπειρο. Ομως, η διαφορετική άποψη δεν αναγνωρίζεται ως δημοκρατική δυνατότητα των πολιτών, αλλά φορτίζεται με τα δεινά όλων των ασθενειών του σώματος και της ψυχής. Οι πολίτες αυτής της πλευράς εμφανίζονται από την άλλη ως «αρχαϊκοί», «φοβικοί», «απροσάρμοστοι», «αρνητικοί στην πρόοδο και στο καινούργιο», «πνευματικά κολλημένοι», «απατεώνες», «δημαγωγοί», «εθνικιστές», «ρατσιστές», «ιδιοτελείς», «φιλόδοξοι», «ανεύθυνοι».Ο συνταγματολόγος της Αριστεράς Ολιβιέ Ντιαμέλ διαπιστώνει αναβίωση στη σημερινή Γαλλία του μπολσεβικισμού και του ιακωβινισμού. Ο Κον-Μπεντίτ απειλεί να εγκαταλείψει τη χώρα, στην οποία επιβιώνουν ακόμη «γκολικές και κομμουνιστικές συνταγές». Ο σοσιαλιστής Στρος-Καν ενοχοποιεί τον «θλιβερό συντηρητισμό της γαλλικής κοινωνίας». Οι ηγέτες 20 ευρω-σοσιαλιστικών κομμάτων αξιώνουν από τους Γάλλους «να ψηφίσουν οπωσδήποτε θετικά», εφόσον από αυτούς «εξαρτάται το μέλλον της ηπείρου».
Οι ευρωπαίοι σοσιαλιστές στέκονται δίπλα στους νεοφιλελεύθερους κια γι αυτό θα είναι οι πρώτοι που θα συντριβούν: Οι ηγέτες Γερμανίας και Ισπανίας, Γκέρχαρντ Σρέντερ και Ζοζέ Θαπατέρο, πρόκειται να δώσουν το «παρών» στις τελευταίες συγκεντρώσεις του Σοσιαλιστικού Κόμματος Γαλλίας με ζητούμενο να ωθήσουν τους «πολύτιμους» αναποφάσιστους ψηφοφόρους προς το «ναι» στο Σύνταγμα Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Παράλληλα, οι διαφωνούντες από τους κόλπους των Σοσιαλιστών πρόκειται να ενωθούν με το Κομμουνιστικό Κόμμα και τους επικεφαλής συνδικάτων σε συγκέντρωση στο Παρίσι με στόχο τη διασφάλιση του «όχι» (54%), το οποίο προηγείται σε έντεκα διαδοχικές δημοσκοπήσεις αναφορικά με την πρόθεση των Γάλλων ψηφοφόρων έναντι του Ευρωσυντάγματος.
Περισσότερα για τις εξελίξεις στο in.gr, στη διεύθυνση http://www.in.gr/news/article.asp?lngEntityID=627185&lngDtrID=245
Η Γάλλοι πολίτες 37 χρόνια μετά τον Μάη του ’68 δείχνουν το δρόμο πέρα από τη συγκυρία, πέρα από αυτό καθ’ εαυτό το θέμα του Ευρωσυντάγματος. Ο Μάης του 2005 ίσως αποδειχτεί πολύ πιο σημαντικός από κάθε άλλα Μάη στην ιστορία των λαών.
Και ναι! «Γυρίζω τις πλάτες μου στο μέλλον. Στο μέλλον που γράφεται όπως θέλετε!».
Περισσότερα:
Φάκελος: Oui ou Νon?
Οι προκλήσεις που θα πρέπει να απαντηθούν
Το «όχι» είναι το τέλος του ευρωπαϊκού σχεδίου
Και η επιρροή της Γαλλίας;
Τρία εναλλακτικά σενάρια
Να έχουμε λόγο στο Σύνταγμα
Update#01:
Αμηχανία στην Ευρώπη
«Όχι» στο Ευρωπαϊκό Σύνταγμα είπε το 54,87% των Γάλλων
Επίσης:
Η επικύρωση του Ευρωσυντάγματος πρέπει να συνεχιστεί, τονίζουν οι Βρυξέλλες
Δεν αφορά την Τουρκία το γαλλικό «όχι» στο Ευρωσύνταγμα, λέει ο Αμπντουλάχ Γκιουλ
Πώς είδε ο ευρωπαϊκός Τύπος το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στη Γαλλία
Δέκα ερωτήσεις και απαντήσεις για το Ευρωπαϊκό Σύνταγμα - Το πλήρες κείμενο
Παρασκευή, Μαΐου 27, 2005
Ενα (παλιό, καλό) κείμενο για τον Mανουέλ Bάθκεθ Mονταλμπάν
Ο καταλανός συγγραφέας Mανουέλ Bάθκεθ Mονταλμπάν χρησιμοποιεί αυτό τον κινηματογραφικό μύθο ως μεταφορά για να περιγράψει το πολιτικό μας παρόν, τη νέα δηλαδή παγκόσμια πραγματικότητα που προέκυψε μετά την πτώση της σοσιαλιστικής ουτοπίας («Λίβελλος από τον πλανήτη των πιθήκων», εκδόσεις «Δελφίνι», 1995). Οι πίθηκοι, τρομαγμένοι από τις συμφορές που προκλήθηκαν στο παρελθόν από τον άνθρωπο με τη χρήση του λόγου, αποφασίζουν να ζήσουν μέσα στην ολική άγνοια. Kαλύτερα να μη θυμόμαστε το παρελθόν και να μη σκεφτόμαστε το μέλλον, λένε. Aυτό κάνουμε κι εμείς σήμερα. Zούμε στη δικτατορία του παρόντος. Eγκαταλείψαμε τις «ουτοπικές χίμαιρες» που υποτίθεται ότι προκάλεσαν τόσα βάσανα στο παρελθόν. Tαυτόχρονα όμως παραιτηθήκαμε και από την ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο, από το στόχο και τον αγώνα της χειραφέτησης. Οι πίθηκοι είναι οι θεματοφύλακες του σύγχρονου φιλελεύθερου συντηρητισμού της δεξιάς, του κέντρου και της (μετανοημένης) αριστεράς. Οπως οι πίθηκοι της ταινίας, έτσι και αυτοί κυριαρχούνται από τον πόθο για ένα «τέλος της ιστορίας». Eπικαλούνται τις τραγωδίες το παρελθόντος για να εξαφανίσουν το όνειρο ενός καλύτερου κόσμου και για να συκοφαντήσουν την ύπαρξη και την αναγκαιότητα μιας στόχευσης που δεν θα αρκείται στην απλή και χρηστή διαχείριση της υπάρχουσας πραγματικότητας. Kαι η αριστερά, βυθισμένη στην απαισιοδοξία, αποδέχεται αυτόν το ρηχό πραγματισμό ή αναπαράγει αμήχανα τον κυνικό λόγο της εξουσίας αντί να τον αμφισβητεί ριζικά.
Ο Mονταλμπάν αντιτάσσεται σε αυτή τη νέα μοιρολατρία, που βασίζεται στο δόγμα: τα πράγματα έχουν έτσι όπως έχουν και είναι ανώφελο να τα αμφισβητήσουμε. Aυτός ο δουλοπρεπής κομφορμισμός ισοδυναμεί με «αυτοκτονία του λόγου». Aκόμη και αν γνωρίζουμε ότι το μέλλον δεν θα είναι τέλειο, δεν πρέπει να απαρνηθούμε το όραμα μιας πορείας προς τα εμπρός.
Ο νέος κυνισμός καλλιεργεί την τάση για παραίτηση από την κριτική και καταδικάζει το ουτοπικό πνεύμα ως βασικό υπεύθυνο για τα δεινά του αιώνα μας.
Ο Mονταλμπάν αντίθετα υπερασπίζεται το «δικαίωμα στην ουτοπία», δηλαδή το δικαίωμα στην ελπίδα ως «ηθική συνείδηση του αύριο», όπως την κατανοούσε ο Eρνστ Mπλοχ. «Aκούγεται συχνά η καταγγελία: Θυσιάστηκαν μυριάδες ανθρώπινες ζωές στο όνομα της ουτοπίας, στο όνομα ενός τέλειου μέλλοντος. Ωστόσο μια τέτοια καταδίκη της ουτοπίας, της αυριανής ηθικής συνείδησης, αποκρύπτει το γεγονός ότι χωρίς αυτήν δεν θα είχε υπάρξει πρόοδος σχεδόν σε κανένα επίπεδο...». H ουτοπική φόρτιση δεν οδηγεί αναπόφευκτα στη χιμαιρική αναζήτηση ενός τέλειου μέλλοντος, αλλά μπορεί να λειτουργήσει ως ισχυρή ώθηση στην πάλη για τον κοινωνικό μετασχηματισμό.
Aλίμονο αν η αριστερά συμμεριστεί την ιδέα ότι η πραγματικότητα δεν μπορεί να αλλάξει ριζικά και ότι το μόνο που απομένει να κάνουμε είναι να συμβάλουμε στον εξορθολογισμό του υπάρχοντος συστήματος. Xωρίς να παραγνωρίζει τις υπαρκτές καταχρήσεις της ουτοπικής λογικής ο Mονταλμπάν αρνείται να προσυπογράψει τη συνολική ιστορική καταδίκη του κομμουνισμού ως κύριου υπεύθυνου για τις μεγάλες τραγωδίες του 20ού αιώνα. H ιστορία του διεθνούς κομμουνιστικου κινήματος δεν ταυτίζεται ολοκληρωτικά με τη σοβιετική εμπειρία. H χρεωκοπία του σοβιετικού μοντέλου δεν αναιρεί το γεγονός ότι υπήρξαν κομμουνιστικά κινήματα που υποκίνησαν σημαντικούς κοινωνικούς αγώνες και κινητοποίησαν πολλούς ανθρώπους ενάντια στις αδικίες και τις ανισότητες. Σε μια ιστορική περίοδο όπου η σοσιαλδημοκρατία εγκατέλειψε την κριτική στον καπιταλισμό, οι κομμουνιστές των διάφορων τάσεων διατήρησαν την παράδοση μιας αριστεράς που εμπνέεται από τις ηθικο-πολιτικές προσταγές της ανθρώπινης χειραφέτησης.
Σύμφωνα με τον Mονταλμπάν, ο σύγχρονος πολιτικός είναι ο «μεγάλος σαμάνος μιας ερμητικής θρησκείας». H πολιτική εμφανίζεται ως δραστηριότητα διαχείρισης που στηρίζεται σε ειδικές γνώσεις (οικονομικές, νομοθετικές-διοικητικές, προπαγανδιστικές-επικοινωνιακές, οργανωτικές) απρόσιτες για τη μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών. Aπό την άλλη μεριά όμως τα πολιτικά μηνύματα προσαρμόζονται στη λογική του διαφημιστικού μάρκετινγκ, έτσι ώστε να αντιστοιχούν στη ζήτηση της κοινωνικής πλειοψηφίας. Tα μέσα μαζικής επικοινωνίας υπερτονίζουν τον καταναλωτικό και εύπεπτο χαρακτήρα της πολιτικής προσφοράς, ευνοώντας έτσι τις κομφορμιστικές συμπεριφορές. Mεγάλο μέρος των πολιτικών σχηματισμών της αριστεράς καθοδηγείται από την ίδια λογική. Tο άλλοθι ότι η εξουσία στα χέρια των σοσιαλιστών θα αποκτήσει μεγαλύτερη κοινωνική ευαισθησία αιτιολόγησε όλες τις παραχωρήσεις που έγιναν στις κυρίαρχες ομάδες.
Οι πραγματιστές πολιτικοί αντιμετωπίζουν πατερναλιστικά τους κριτικούς διανοούμενους ως ονειροπόλους ή αιθεροβάμονες. Στο βάθος τους περιφρονούν όπως «ο καπετάν Γάντζος περιφρονεί τον Πίτερ Παν που αρνείται να μεγαλώσει», δηλαδή να αποδεχθεί ότι ο τωρινός είναι ο καλύτερος των δυνατών κόσμων. Οι κριτικοί διανοούμενοι κατηγορούνται για ξεπερασμένο μεσσιανισμό, αλλά η αναξιοπιστία «αυτού» του μεσσιανισμού δεν σημαίνει ότι ξεριζώθηκε κάθε είδος μεσσιανισμού. «Tο μεγάλο τσίρκο των χημικά καθαρών νεοφιλελεύθερων διανοούμενων ή οι μεταμελημένοι πρώην μαρξιστές ή η Tριμερής μπορούν να εκφράζουν τάσεις μεσσιανικού χαρακτήρα όταν προλέγουν την αδυσώπητη μοίρα ενός σύμπαντος που βασίζεται στη μοναδική αλήθεια, στη μοναδική αγορά και στο μοναδικό στρατό που επιβάλλει την τάξη και επαγρυπνά για το άναμμα του φλας που θα συνοδεύσει το φώτο-φίνις της Iστορίας».
Ποια στάση πρέπει να τηρήσουν όμως οι διανοούμενοι μπροστά σε ένα πολιτικό γίγνεσθαι που καθορίζεται από κώδικες πραγματισμού και ωφελιμισμού; Οπως και στο παρελθόν έτσι και σήμερα, οι διανοούμενοι καλούνται να επιλέξουν μεταξύ δύο βασικών λειτουργιών: είτε να αναπαράγουν τις ιδέες της εξουσίας είτε να τις αμφισβητήσουν». Ο Mονταλμπάν επικρίνει τους διανοούμενους που απαρνήθηκαν τον κριτικό τους ρόλο. Tον εξοργίζει ο κυνισμός που έχει μεταμφιεστεί σε «ρεαλισμό». Aναγνωρίζει ωστόσο ότι ο παραδοσιακός πειρασμός της ταύτισης με την εξουσία επανεμφανίζεται ισχυρός σε μιαν ιστορική εποχή όπως η σημερινή, που η εξουσία ελέγχει όλα τα εργαλεία παραγωγής και διάδοσης γνώσεων και όλα τα παντοδύναμα μέσα διάδοσης μηνυμάτων.
Ο Mονταλμπάν θυμίζει την παραβολή του καθιστού γραφέα. Ο αιγύπτιος γραφέας συντάσσει μια επιστολή προς το γιο του, που σπουδάζει στη σχολή γραφέων. Tου εξηγεί τις συνθήκες της σκληρής ζωής των χειρωνακτών, πώς ζει ο βυρσοδέψης, ο κατασκευαστής παπύρων, ο χειροτέχνης και τελειώνει λέγοντας: ο γραφέας τρώει στο τραπέζι του Hγεμόνα.
Οι σύγχρονοι καθιστοί γραφείς αποφεύγουν την αμφισβήτηση και τον κριτικό έλεγχο και προτιμούν τη συνενοχή με την εξουσία, προκειμένου να γίνουν και αυτοί αποδεκτοί στο τραπέζι του Hγεμόνα. Tο κύριο έργο τους είναι να επιβάλλουν το μονοπώλιο των ιδεών διαχείρισης σε βάρος των ιδεών που αντιτίθενται στο κυρίαρχο καθεστώς. Ο,τι υπερβαίνει τη διαχειριστική οπτική και συνδέεται με την προοπτική του κοινωνικού μετασχηματισμού θεωρείται περιττό και ανώφελο, ανατρεπτικό και αποσταθεροποιητικό ή αφελές και αναξιόπιστο.
Tο έργο των κριτικών διανοουμένων -πέρα από την πρωταρχική άρνηση της ενσωμάτωσης στο σύστημα της κυριαρχίας- είναι η ανανέωση της θεωρητικής και κριτικής λειτουργίας, η συμβολή στην αναζωογόνηση και ενεργοποίηση της κοινωνίας των πολιτών και στην αναδιατύπωση ενός ιστορικού σχεδίου αλλαγής. Eνα από τα μεγαλύτερα ψεύδη που διαδίδονται σήμερα είναι ο θάνατος των ιδεολογιών και το ανώφελο κάθε ιστορικής στόχευσης. Ωστόσο, οι πολυεθνικές έχουν τη δική τους στοχοθεσία. Kαι οι άνθρωποι δεν είναι μόνο καταναλωτές απορρυπαντικών και κουτιών μπίρας αλλά και καταναλωτές μηνυμάτων, αληθειών, ιδεολογιών, πληροφοριών». Γι' αυτό και χρειάζονται πάντα την ικανότητα κριτικής ανάγνωσης της πραγματικότητας.
Ο στόχος της ριζοσπαστικής αριστεράς παραμένει η χειραφέτηση του ανθρώπου, η πάλη ενάντια στις ανισότητες και τις αδικίες. Eνώ η νέα δεξιά δεν διαφέρει σε τίποτα από την αιώνια δεξιά, γιατί εξακολουθεί να πιστεύει πως η αταξία είναι χειρότερη από την αδικία. Tο τέλος του παλιού προφητισμού και του μεσσιανισμού δεν δικαιολογεί τη σημερινή πτώση στον απόλυτο σχετικισμό και στον πραγματισμό: «Διότι μπορεί μεν να φοβόμαστε ότι ο Θεός έχει πεθάνει, ότι ο άνθρωπος έχει πεθάνει, ότι ο Mαρξ έχει πεθάνει και ότι εμείς δεν αισθανόμαστε καθόλου καλά, εμείς ωστόσο πρέπει να πιστέψουμε σε κάτι, πέραν της ύπαρξης της χοληστερίνης».
H σύγχρονη φιλελεύθερη θεολογία -αυτή που δικαιολόγησε χωρίς αναστολές τη βαρβαρότητα του πολέμου στον Kόλπο- προπαγανδίζει τις αξίες της δημοκρατίας και της ελεύθερης αγοράς και διατείνεται ότι η αποτυχία του φτωχού Nότου οφείλεται σε δικά του σφάλματα. Σύμφωνα όμως με τον Mονταλμπάν, η περίφημη «νέα διεθνής τάξη» είναι μία αταξία που ενισχύει την ικανότητα συσσώρευσης του Bορρά με συνέπεια την εξάρτηση και την εξαθλίωση του Nότου. Ο Mονταλμπάν διατυπώνει εδώ αυστηρές κρίσεις για τις θέσεις ορισμένων γνωστών διανοουμένων. Ο Eντσενσμπέργκερ λ.χ. υπογραμμίζει κυρίως τις ευθύνες των κυβερνώντων του φτωχού Nότου του κόσμου, απαλύνοντας έτσι τελικά τις ευθύνες του Bορρά. Ο Οκτάβιο Παζ αποδοκίμασε την εξέγερση των αγροτών της Tσιάπας στο Mεξικό ως επαναστατική αρχαιολογία, ως προϊόν της νοσταλγίας της τριτοκοσμικής αριστεράς, παραγνωρίζοντας την ουσία και τις βαθύτερες αιτίες του φαινομένου.
Ο μακαρίτης ο Πόπερ καταδίκαζε τον ουτοπισμό και ταύτιζε την «ανοιχτή κοινωνία» με την αναπτυγμένη Δύση. Ωστόσο, χωρίς τους οραματιστές του παρελθόντος, πώς θα είχαμε φτάσει στις σύγχρονες ανοιχτές κοινωνίες; Kαι πώς μπορούμε να εξηγήσουμε το σκανδαλώδη διαχωρισμό μεταξύ ενός μικρού οχυρού ανοιχτών κοινωνιών και μιας τεράστιας πλειοψηφίας ερμητικά κλειστών κοινωνιών, ένα διαχωρισμό που σίγουρα δεν θεραπεύεται μόνο με τη δημιουργία κοινοβουλίων και την ίδρυση πολιτικών κομμάτων;
Eξάλλου, η δημοκρατική κόπωση και ο κυνισμός που κυριαρχούν στο Bορρά ανοίγουν το δρόμο σε ένα νέο αυταρχισμό, που εκφράζεται πολιτικά από «ερτζιανούς» αρχηγούς και light Nαπολέοντες τύπου Mπερλουσκόνι. Kαι το ιταλικό παράδειγμα του τηλεκράτη-ηγεμόνα μπορεί να εξαπλωθεί όσο η αριστερά εμφανίζεται ανίκανη να θεμελιώσει μία οικουμενική σκέψη για την ιστορική αλλαγή από την οπτική γωνία του δημοκρατικού σοσιαλισμού.
Ο Mονταλμπάν καταλήγει διατυπώνοντας μία βεβαιότητα: «Οχι, δεν υπάρχουν μοναδικές αλήθειες, ούτε τελικές μάχες, υπάρχει όμως ακόμη η δυνατότητα να προσανατολιστούμε μέσω των πιθανών αληθειών εναντίον των προφανών αναληθειών και να αγωνιστούμε εναντίον τους... Tο καλό δεν υπάρχει, ωστόσο το κακό μου φαίνεται, ή μάλλον φοβάμαι, ότι υπάρχει».
«Γιώργος, ο δημοκρατικός Βοναπάρτης»
"Γι’ αυτό ακριβώς λέω μεταρρυθμίστε τους μεταρρυθμιστές, εκσυγχρονίστε τους εκσυγχρονιστές. Ας μην παριστάνουμε τον μεγάλο αρχιτέκτονα που βγάζει από το κεφάλι του μια νέα κατασκευή. Σε κάθε τομέα πρέπει να επιλέξουμε τον ευαίσθητο κρίκο που θα τραβήξουμε για να εξελιχθεί η αλυσιδωτή αντίδραση και να γίνει κολλητική και επιθυμητή η μεταρρύθμιση. Αυτή είναι η ανοιχτή μέθοδος της αλλαγής".
Παρασκευή, Μαΐου 20, 2005
Το μέλλον του αντικαπιταλισμού
- Το 1997 είχατε δημοσιεύσει στο περιοδικό που διευθύνετε («La Revue du Mauss») ένα αφιέρωμα με τίτλο «Πώς μπορεί κανείς να είναι αντικαπιταλιστής;», σε μια περίοδο όπου αυτή η ιδέα φαινόταν οριστικά ενταφιασμένη. Σήμερα, ένα τμήμα του κινήματος που αντιτάσσεται στη νεοφιλελεύθερη παγκοσμιοποίηση την υιοθετεί για λογαριασμό του. Τι έχει μεσολαβήσει;
«Μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου ενεργοποιήθηκε μια ανεξέλεγκτη δυναμική. Από τη μια μεριά, με την επέκταση της παγκοσμιοποίησης, ο καπιταλισμός αλλάζοντας κλίμακα ενισχύθηκε πολύ. Από την άλλη μεριά, όλες οι δυνάμεις αμφισβήτησης αποδυναμώθηκαν σημαντικά εξαιτίας της αποτυχίας του "υπαρκτού σοσιαλισμού".
»Ο αριστερός αντικαπιταλιστικός λόγος με ισχυρή μαρξιστική έμπνευση έχασε την αξία του. Απεναντίας, στους φιλελεύθερους η έκρηξη της καπιταλιστικής δυναμικής ήρθε έπειτα από μια σημαντική εργασία θεωρητικής και ιδεολογικής επανεπεξεργασίας, ιδίως μέσα από την ομάδα του Μοντ-Πελερέν που επαναπρότεινε τις εργασίες του αυστριακού οικονομολόγου Φρίντριχ Χάγεκ, αλλά και μέσα από τη μονεταριστική σχολή του Σικάγου, τα οικονομικά φόρουμ του Νταβός κ.λπ. Μπροστά σε αυτήν την ανανέωση της φιλελεύθερης σκέψης και τις ζημιές που δημιουργήθηκαν από τη γενικευμένη παγκόσμια απορύθμιση, έπρεπε να γίνει μια πελώρια εργασία θεωρητικού εκσυγχρονισμού. Αλλά το κίνημα δεν περίμενε πότε θα συμφωνήσουν οι θεωρητικοί. Αν στις αρχές της δεκαετίας του '90 όλος σχεδόν ο κόσμος φαινόταν να ελπίζει ότι η δημοκρατία και η ειρήνη θα επικρατούσαν στον πλανήτη, γρήγορα έγινε σαφές ότι η επαγγελία αυτή δεν εκπληρώθηκε. Ο πολλαπλασιασμός των πολέμων, η οικονομική καθίζηση ορισμένων περιοχών (Αφρική, Λατινική Αμερική), η επιδείνωση της ανεργίας, όλα αυτά δεν μπορούσε παρά να αφυπνίσουν την αντικαπιταλιστική προσδοκία».
- Πέρα από μιαν ορισμένη ρητορική, η απόρριψη του σημερινού καπιταλισμού βρίσκει νέες μορφές έκφρασης;
«Εδώ και δέκα περίπου χρόνια παρακολουθούμε μια σημαντική τροποποίηση του αντικαπιταλισμού. Επειδή δεν υπάρχει μια πιθανή και κοινά αποδεκτή γενική εναλλακτική λύση, δεν έχουμε πλέον μια μετωπική και γενική αντιπαράθεση του τύπου: σύστημα εναντίον συστήματος. Βλέπουμε να αναπτύσσεται ένας αμυντικός μάλλον και όχι επιθετικός αντικαπιταλισμός, ο οποίος εγγράφεται σε ένα πλαίσιο λιγότερο ή περισσότερο σιωπηλής αποδοχής του καπιταλισμού ως κυρίαρχου οικονομικού συστήματος, έστω και αν αμφισβητείται βίαια στα λόγια, αν διεξάγεται ενεργητικά πάλη ενάντια στη μία ή την άλλη από τις εκδηλώσεις του ή αν αναμένεται η καταστροφή του. Τα εναλλακτικά κινήματα εμφανίζονται με δίκτυα (και όχι με μηχανισμούς) χωρίς κέντρο και χωρίς κορυφή ή ηγεσία, που υπάρχουν ανάλογα με την περίπτωση και που συσπειρώνονται πάνω σε μιαν ηθελημένα ετερογενή βάση, η οποία είναι πρόδηλα προβληματική».
- Αφού δεν υπάρχει εναλλακτικό μοντέλο, σε τι μπορεί να βασίζεται η απόρριψη ενός συστήματος, το οποίο έχει δείξει την ικανότητά του να ξεπερνάει τις κρίσεις;
«Θα έθετα το ζήτημα με τον ακόλουθο τρόπο: επιθυμούμε να ζούμε και να εργαζόμαστε μαζί με ανθρώπους που θέλουν μόνο να κερδίζουν όλο και περισσότερο χρήμα, με οποιοδήποτε τίμημα και όσο το δυνατό πιο γρήγορα;
»Η λογική του καπιταλισμού βασίζεται σε μια δυναμική ατέρμονης συσσώρευσης του πλούτου. Από τη μια πλευρά προσφέρει στον άνθρωπο τη δυνατότητα να αυξήσει τη δύναμή του να ζει και να δρα. Εδώ έγκειται η δύναμη της σαγήνης του.
»Αλλά υπάρχει ένα σημείο μεταστροφής. Από τη στιγμή που αυτή η προσφερόμενη δυνατότητα παρεμποδίζει την αύξηση της δύναμης δράσης των άλλων, μετασχηματίζεται σε ανυπόφορες ανισότητες, παύει να είναι ωφέλιμη για την κοινότητα και γίνεται εχθρός της δημοκρατίας. Τότε ο αντικαπιταλισμός γίνεται θεμιτός. Από ποιο σημείο και έπειτα κρίνουμε ότι η επιθυμητή αύξηση της δύναμης δράσης για όλους μεταστρέφεται σε απαράδεκτη κυριαρχία και εκμετάλλευση; Αυτά τα παλιά ερωτήματα δεν έχουν χάσει διόλου την επικαιρότητά τους. Για να απαντήσουμε σε αυτά, η σωστή διάκριση κατά τη γνώμη μου δεν τοποθετείται ανάμεσα σε καπιταλισμό και οικονομίας της αγοράς, στο αν αυτή ρυθμίζεται ή όχι».
- Χωρίς θεωρητική θεμελίωση, αυτή η προσδοκία για ρήξη με το καπιταλιστικό σύστημα μπορεί αληθινά να αποκτήσει μαζική διάσταση;
«Ρήξη; Το ότι χρειάζεται να κάνουμε το σύστημα λιγότερο άγριο, να το ελέγξουμε για να αποφύγουμε τις τρομοκρατικές καταχρήσεις του, αυτό είναι βέβαιο. Αλλά πώς; Τίποτα δεν θα μας επιτρέψει να προχωρήσουμε χωρίς μιαν ισχυρή μαζική κινητοποίηση ικανή, μέσα από τη γέννηση πολλών οργανώσεων, να διαμορφώσει μιαν ενεργό παγκόσμια κοινή γνώμη. Αυτοί που φαντάζονται ότι οι καλές ρυθμίσεις θα μπορούσαν να προκύψουν μόνον από τη συναίνεση μεταξύ διεθνών τεχνοκρατών αυταπατώνται. Η συνεχής άρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών, για παράδειγμα, να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους είναι αρκετά εύγλωττη. Σε αυτήν την οπτική οι αντι-σύνοδοι του Πόρτο Αλέγκρε ή της Φλωρεντίας αντιπροσωπεύουν έμβρυα πολύτιμων αντι-εξουσιών. Αλλά με βάση ποιαν ατζέντα, σε σύνδεση με ποιες αναλύσεις και ποιες αξίες πρέπει να κινητοποιείται η "εναλλακτική παγκοσμιοποίηση;".
»Από μέρους μου βλέπω τρεις κύριες επιθυμητές εξελίξεις: 1) να συνασπιστούν θεωρητικά οι επιστημονικές σχολές που είναι ικανές να αντιταχθούν στο κυρίαρχο παράδειγμα στην οικονομία, 2) να ξανασκεφτούμε την Ευρώπη συνυπολογίζοντας την αναγκαιότητα δημιουργίας ενός πολυπολικού κόσμου, 3) και πάνω απ' όλα να συμβάλλουμε στην αποσαφήνιση των θεμελιωδών οικουμενικών ηθικών και πολιτικών αξιών, στο όνομα των οποίων η πάλη ενάντια στην καπιταλιστική "υπέρβαση των ορίων" προσλαμβάνει όλο της το νόημα».
7 - 06/06/2004
Σάββατο, Μαΐου 14, 2005
Πέρα από τον καπιταλισμό
-Υπερασπίζεστε την ιδέα ότι είναι δυνατή η υπέρβαση του καπιταλισμού και αγωνίζεστε υπέρ μιας επείγουσας επαναπολιτικοποίησης της οικονομίας. Τι διατηρείτε από τη μαρξιστική σκέψη;
«Αν ήμουν δικτάτορας θα σας έστελνα πέντε χρόνια στο γκουλάγκ για ένα τέτοιο ερώτημα (γέλια). Το ζητούμενο δεν είναι να γνωρίζουμε τι είναι ακόμα ζωντανό και τι είναι νεκρό στον μαρξισμό. Αυτό το διάβημα το βρίσκω επικίνδυνο, είναι εξάλλου ένα διάβημα τυπικό και στις Ηνωμένες Πολιτείες, στους πνευματικούς κύκλους. Μετατρέπουν τον μαρξισμό σε πολιτισμική ανάλυση, αξιολογούν θετικά τη θεωρία της αλλοτρίωσης, του φετιχισμού του εμπορεύματος, αλλά η αυθόρμητη ιδεολογία όλου του κόσμου παραμένει ο καπιταλισμός με ανθρώπινο πρόσωπο. Φαίνεται ότι μπορούν να φανταστούν πιο εύκολα το τέλος του κόσμου παρά μιαν αλλαγή, έστω και περιορισμένη, του οικονομικού μας συστήματος. Δεν αφήνουν κανένα περιθώριο ανοιχτό για να σκεφτούμε τη ριζική υπέρβαση του καπιταλισμού, την έξοδο από τον καπιταλισμό. Στη Γαλλία αυτό που φαίνεται να είναι σήμερα πολύ στη μόδα είναι η ιδέα ενός καπιταλισμού ελεγχόμενου από ένα ισχυρό ρεπουμπλικανικό πνεύμα. Αναρωτιούνται πώς να εξανθρωπίσουν τον καπιταλισμό με λίγο περισσότερη αλληλεγγύη ή με δικαιώματα των μειονοτήτων. Ή, ακόμη χειρότερα, αναρωτιούνται πώς να διαφυλάξουν την εθνική τους ταυτότητα σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο. Αυτό είναι εντελώς γελοίο, δεν μπορεί να λειτουργήσει. Οχι, το μοναδικό ερώτημα είναι: ο καπιταλισμός είναι ναι ή όχι ο έσχατος ορίζοντας;»
-Στο βιβλίο σας «Καλωσορίσατε στην έρημο του πραγματικού!» (εκδόσεις «Scripta», 2003) παρουσιάζετε την επίθεση ενάντια στους δίδυμους πύργους ως το τέλος της καπιταλιστικής ουτοπίας.
«Στα τέλη της δεκαετίας του 1990, όλος ο κόσμος έλεγε ότι το τέλος του κομμουνισμού σήμαινε του θάνατο της ουτοπίας και ότι τώρα θα μπαίναμε στον κόσμο του πραγματικού και της οικονομίας. Εγώ πιστεύω ακριβώς το αντίθετο. Η δεκαετία του 1990 είναι αυτή που υπήρξε η αληθινή έκρηξη της ουτοπίας. Εκείνης της φιλελεύθερης καπιταλιστικής ουτοπίας που υποτίθεται -παράλογα- ότι θα έλυνε όλα τα προβλήματα. Μετά την 11η Σεπτεμβρίου τουλάχιστον γνωρίζουμε ότι οι διαιρέσεις είναι πάντοτε εδώ. Αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε ότι «παγκοσμιοποίηση» σημαίνει στην πραγματικότητα ένα σχίσμα πολύ πιο ισχυρό από κάθε άλλη φορά στο εσωτερικό κάθε χώρας ανάμεσα σε αυτούς που είναι παγκοσμιοποιημένοι και σε αυτούς που είναι αποκλεισμένοι. Ηδη πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι στον κόσμο, από την Λατινική Αμερική ώς την Κίνα, ζουν πεταμένοι μαζί στις άγριες ομάδες των παραγκουπόλεων, χωρίς να μπορούν να βρουν μιαν ελάχιστη σταθερότητα μέσα σε μια παραδοσιακή εθνική οργάνωση. Δεν τους απομένει τίποτε άλλο εκτός από τις φονταμενταλιστικές θρησκείες ή τον άμεσο γκανγκστερισμό. Ποια είναι η πραγματικότητα του παγκόσμιου καπιταλισμού; Είναι, για παράδειγμα, το ότι στο Κογκό το ηλεκτρικό ρεύμα δεν λειτουργεί πλέον στη δεύτερη πόλη της χώρας. Είναι επίσης το γεγονός ότι οι αριστεριστές φίλοι μου στις Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν καμιάν επαφή με τα συνδικαλιστικά κινήματα της χώρας τους ούτε βέβαια και με τους εργάτες. Η αλήθεια της παγκοσμιοποίησης είναι ένας διαχωρισμός ακόμη πιο σκληρός από όσο η διαίρεση των παραδοσιακών τάξεων του 19ου αιώνα. Σε ένα βιβλίο για τον Λένιν έχω μιλήσει γι' αυτό, γι' αυτήν την παγκόσμια κρίση που βλέπω να έρχεται. Ενα απαρτχάιντ νέου τύπου. Ή μια φεουδαλική ανασύνθεση του καπιταλισμού κατά το κινεζικό πρότυπο. Η κατάσταση είναι εκρηκτική και λέγοντας αυτό δεν κάνω καταστροφισμό, όπως έκανε ο γερο-Αντόρνο. Κάνω απλώς μια διαπίστωση».
-Τι γνώμη έχετε για τα τωρινά κινήματα υπέρ μιας άλλης παγκοσμιοποίησης;
«Πρόκειται για ένα αληθινά μαζικό κίνημα και τουλάχιστον έχουν εντοπίσει το σωστό στόχο, τον παγκόσμιο καπιταλισμό, σε αντίθεση με εκείνη την αριστερά της δεκαετίας του '70 που δεν ασχολούνταν παρά μόνο με πολιτιστικές μάχες ενάντια στον σεξισμό ή τον ρατσισμό και πίστευε ότι το απόγειο του ριζοσπαστισμού ήταν το να διαβάζεις ένα μυθιστόρημα της Τζέιν Οστεν εντοπίζοντας την ομοφυλοφοβία στη σελίδα 32! Αυτό που με ενοχλεί, ωστόσο, με τα τωρινά κινήματα κατά της παγκοσμιοποίησης είναι οι διεκδικήσεις τους. Πάρτε για παράδειγμα ανθρώπους σαν τον Νέγκρι και τον Χαρντ, τους συγγραφείς της "Αυτοκρατορίας". Το βιβλίο τους παρουσιάζεται ως αντικρατικό, αλλά πού καταλήγει; Στη διεκδίκηση ενός ελάχιστου κοινωνικού μισθού για όλους και μιας παγκόσμιας υπηκοότητας. Δεν θέλουν να ανατρέψουν τον εχθρό. Απευθύνονται στον εχθρό. Αποδέχονται την εξουσία στη θέση της. Εγώ δεν πιστεύω ότι μπορούμε να βγούμε από τον φαύλο κύκλο του καπιταλισμού στηριζόμενοι στις δημοκρατικές δυνάμεις, έτσι όπως αυτές ενσαρκώνονται σήμερα. Στις δημοκρατίες μας δεν ψηφίζουμε πλέον ποτέ για τις κομβικές οικονομικές επιλογές. Κανένας δεν πιστεύει πλέον αληθινά ότι ένα συλλογικό υποκείμενο μπορεί να επηρεάσει την πορεία των κοινωνιών. "Ακόμη και οι σοσιαλδημοκράτες σήμερα είναι θατσεριστές", είπε κάποτε ο Πίτερ Μάντελσον, ένας φίλος του Μπλερ. Δυστυχώς, νομίζω ότι έχει δίκιο. Κοιτάξτε και στην Ισπανία. Ο Θαπατέρο δεν αγγίζει την οικονομία, προτιμώντας να ασχοληθεί με τη νομιμοποίηση του γάμου των ομοφυλοφίλων. Για μένα η πολιτική δεν είναι αυτό. Προσέξτε, αυτό που λέω δεν έχει καμία σχέση με κάποιο είδος αντιδημοκρατισμού ή φασισμού της αριστεράς. Λέω απλώς ότι στο τωρινό κίνημα της αντιπαγκοσμιοποίησης δεν ανευρίσκεται ένας επαρκής πολιτικός ριζοσπαστισμός (...)».
Δευτέρα, Μαΐου 09, 2005
Axis of Justice
Donations
Interested in helping us expand our educational programming, expand our outreach & advocacy and increase the quantity of educational resources available to people like you?
Έχασε το στοίχημα ο Mπους
(Ο Jeffrey Sachs είναι καθηγητής οικονομικών και διευθυντής του Earth Institute στο αμερικανικό Πανεπιστήμιο Columbia.)
Τρίτη, Μαΐου 03, 2005
«Είναι ηθικός ο καπιταλισμός;»
Πρόκειται βέβαια για ένα ερώτημα που ενδιαφέρει όλους, αφού κανείς μας δεν ξεφεύγει «είτε είναι ο πιο φτωχός είτε ο πιο πλούσιος, ούτε από την ηθική ούτε από τον καπιταλισμό. Εργάζομαι, αποταμιεύω, καταναλώνω -και δεν μπορώ να κάνω αλλιώς- σημαίνει ότι μετέχω στο σύστημα, είτε το θέλω είτε όχι. Τούτο συνιστά λόγο να διερωτηθούμε σχετικά με την ηθικότητά του».
Ο Σπονβίλ κατέχει την τέχνη της εκλαΐκευσης και εκθέτει με απλό και κατανοητό τρόπο τούς συλλογισμούς του. Απαντάει μάλιστα ευθέως και χωρίς αμφισημίες στο ερώτημα που έθεσε: Οχι, ο καπιταλισμός δεν είναι ηθικός. «Οι επιστήμες δεν έχουν ηθική. Ούτε και η τεχνική. Γιατί θα είχε ηθική η οικονομία, η οποία είναι ταυτόχρονα επιστήμη και τεχνική;». Το ότι ο καπιταλισμός δεν είναι ηθικός, δεν σημαίνει ωστόσο ότι είναι ανήθικος. Ποιος θα ισχυριζόταν στα σοβαρά ότι η άνοδος του ευρώ είναι ηθική ή ότι η πτώση της τιμής του πετρελαίου είναι ανήθικη; Ενα οικονομικό σύστημα δεν είναι ένα πρόσωπο που διαθέτει θέληση και συνείδηση, αλλά είναι μάλλον μια «διαδικασία χωρίς υποκείμενο» (για να θυμηθούμε και τον Αλτουσέρ), κατά την οποία προθέσεις και αποτελέσματα διαπλέκονται με εξαιρετικά περίπλοκο και αντιφατικό τρόπο. Ο καπιταλισμός κατορθώνει να παράγει πλούτο, αλλά ο πλούτος από μόνος του δεν αρκεί για να γεννήσει πολιτισμό ή να θεμελιώσει μια δίκαιη και αλληλέγγυα κοινωνία. Γι' αυτό ακριβώς έχουμε ανάγκη από το δίκαιο, την πολιτική και την ηθική. Ας μη ζητάμε από την οικονομία να τις υποκαταστήσει.
Τι μας προτείνει όμως ο Σπονβίλ; Να αποδεχτούμε τον καπιταλισμό; «Τούτο φαίνεται συνετό -απαντάει ο Γάλλος φιλόσοφος- όσο δεν έχουμε τίποτε καλύτερο να βάλουμε στη θέση του. Δεν συνιστά ωστόσο λόγο για να τον προσκυνούμε. Αν θέλαμε να αναγορεύσουμε τον καπιταλισμό σε ηθική, θα σήμαινε ότι θέλουμε να αναγορεύσουμε την αγορά σε θρησκεία και την επιχείρηση σε είδωλο. Είναι αυτό ακριβώς που πρέπει να αποτρέψουμε. Αν η αγορά γινόταν θρησκεία, θα ήταν η χειρότερη θρησκεία από όλες, εκείνη του χρυσού μόσχου. Και η πιο γελοία από όλες τις τυραννίες, εκείνη του πλούτου».
Το λάθος του Μαρξ

